Nhìn lại Năm Giáo Hoàng 2010 và viễn tượng 2011

San Marcos, California (Zenit.org) – Năm dương lịch 2010 sắp kết thúc, đây là thời điểm để nhớ lại hành trình năm 2010 của Giáo Hội. Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI đã phải đối mặt với những sẻ chia khó nhọc, đã phải chịu đựng những thách đố với khả năng khôi phục phi thường. Có lẽ ngài bước vào năm mới bằng tất cả sự mạnh mẽ hơn cho những đấu tranh của mình.

Dưới đây là những điểm khái quát để nhìn lại năm 2010:

Các chuyến tông du, các thánh và chân phước

Đức Thánh Cha đã không giảm bớt các chuyến tông du của mình, ngài đến với Malta, hòn đảo mà Thánh Phaolô bị đắm tàu; Bồ Đào Nha, nơi Đức Thánh Cha cử hành Thánh Lễ kỷ niệm các cuộc hiện ra của Đức Mẹ, cầu nguyện cho "sự khải hoàn Trái Tim Vô Nhiễm"và mời gọi những người đau khổ trở nên "những kẻ chuộc tội trong Đấng Cứu Chuộc"; Cyprus, nơi Đức Thánh Cha trao tài liệu đặc biệt cho Thượng Hội Đồng Giám Mục Đặc Biệt về Trung Đông; Vương quốc Anh, nơi Đức Giáo Hoàng phong chân phước cho Đức Hồng Y John Henry Newman; và Tây Ban Nha, nơi chính Đức Thánh Cha thực hiện chuyến hành hương đến "Nhà của Thánh Giacôbê" trước lúc quốc gia này tổ chức Ngày Giới Trẻ Thế Giới 2011.

Khi tuyên Đức Hồng Y Newman lên bậc chân phước, Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI đã ca ngợi mẫu gương một người đặc biệt thích hợp với thời đại chúng ta. Tầm quan trọng của Đức Hồng Y Newman đối với Giáo Hội được nhấn mạnh trong giảng dạy của ngài về sự phát triển của giáo lý, bản chất của giáo dục Công Giáo, và chính ngài là một "nhịp cầu" để hiệp nhất giữa Anh Giáo và Công Giáo.

Giáo Hội nhìn nhận thêm sáu vị thánh mới vào tháng Mười. Nước Úc có vị Thánh đầu tiên là Mary MacKillop, một nữ tu dành trọn cuộc đời mình cho công cuộc giáo dục cho người nghèo của đất nước. Canada cũng đón nhận Thánh André Bessette của Dòng Thánh Giá, một sư huynh đơn giản được biết đến vì những phương pháp chữa trị thần kỳ và hết sức thần bí.

Các tài liệu và giáo huấn

Với việc thành lập Hội đồng Giáo Hoàng về Tái Truyền Giáo tại Giáo triều Roma vào tháng Chín, Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI đã dành ưu tiên cho việc phục hồi đức tin trên khắp thế giới, nhất là trong các nền văn hóa chịu đau đớn dưới ảnh hưởng của thế tục hóa. Đức Thánh Cha bày tỏ khát vọng lớn hơn để Giáo Hội được sống trong "mệnh lệnh truyền giáo" của mình - động lực để công bố Tin Mừng. Ngoài những nhiệm vụ khác, Hội đồng sẽ khám phá những áp dụng thần học và mục vụ của công cuộc Tân Phúc Âm hóa.

Trong cùng tháng, việc công bố Tông Huấn Lời Chúa ("Verbum Domini") đánh dấu một thời điểm quan trọng trong giáo huấn của Giáo Hội về Thánh Kinh và vai trò của Thánh Kinh trong Giáo Hội. "Verbum Domini" sẽ trở thành tiêu chuẩn đọc cùng với Hiến Chế Tín Lý về Mạc Khải của Thiên Chúa ("Dei Verbum") của Công Đồng Vatican II ở các lớp học Thánh Kinh trong các trường đại học và các chủng viện trên khắp thế giới trong nhiều năm tới.

Đặc biệt đáng chú ý là những suy tư của Đức Thánh Cha về vai trò của lectio divina trong đời sống của Giáo Hội. Bốn bước cơ bản - lectio (đọc và tìm hiểu bản văn), meditatio (suy niệm), oratio (cầu nguyện), contemplatio (chiêm niệm) – lên đến cực điểm là hành động (actio) vốn "lay động các tín hữu để đời sống họ trở nên quà tặng cho tha nhân trong tình bác ái". Trong Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa chúng ta tìm được "sự tổng hợp quan trọng nhất" của hoạt động này nơi Giáo Hội, vì Mẹ luôn luôn suy ngẫm về sự phong phú của Lời Chúa trong lòng ("Verbum Domini," số 87).

Đặc biệt, ngài cũng nhấn mạnh đến "nhu cầu to lớn" nơicác thần học gia dấn thân vào việc "tìm tòi sâu xa hơn mối tương quan giữa lời và bí tích trong hoạt động mục vụ của Giáo Hội và trong suy tư thần học" ("Verbum Domini," số 53). Đức Giáo Hoàng cũng trình bày thêm về Hướng Dẫn Giảng Lễ dựa trên danh sách việc phải làm của Giáo Hội ("Verbum Domini," số 60).

Trong thời đại của thuyết tương đối, ngài quay trở về chủ đề mệnh lệnh truyền giáo của Giáo Hội, Giáo Hội không thể im tiếng nói lương tâm khi công bố Ngài: "Chúng ta không thể giữ cho riêng mình các lời có sự sống đời đời từng được ban cho ta nhờ cuộc gặp gỡ với Chúa Giêsu Kitô: chúng được dự kiến dành cho mọi người, mọi người Nam và mọi người Nữ... Trách nhiệm của chúng ta là phải nhờ ơn Chúa, chuyển giao cho người khác điều chính chúng ta đã tiếp nhận được."(" Verbum Domini, "số 91).

Những tranh cãi và tranh đấu

Năm 2010 không phải không có những chuyện gây tranh cãi. Các vụ bê bối lạm dụng tính dục tiếp tục gây tai họa cho Giáo Hội, nhất là ở Ireland, dẫn đến một loại "khủng bố" từ bên trong và giúp cho kẻ thù của Giáo Hội có chỗ để tấn công. Tuy nhiên, Đức Giáo Hoàng đã đương đầu với những tiết lộ đau buồn bằng lời an ủi các nạn nhân, và một mặt nói những lời xin lỗi, mặt khác thay mặt cho Giáo Hội thẳng thắn nhìn nhận trách nhiệm.

Giới truyền thông đã tấn công Đức Thánh Cha mà cao trào là vào tháng Ba, khi New York Times - trong việc đưa ra trường hợp của Cha Lawrence Murphy của Milwaukee - cho rằng họ đã công bố bằng chứng tối hậu nối kết Đức Hồng Y Ratzinger với những vụ bê bối lạm dụng tính dục. Tuy nhiên, mặc dù với những dài dòng của NY Times nhằm bôi nhọ thanh danh của Đức Giáo Hoàng và làm hổ thẹn Giáo Hội, nhưng đã không có liên quan trực tiếp nào dính dáng đến Đức Hồng Y Ratzinger. Thay vào đó, các nhà bình luận Công Giáo vạch trần hoàn toàn những sai phạm và tùy tiện trong đưa tin của NY Times.

Sự trớ trêu đáng buồn trong các cuộc tấn công của giới truyền thông được Đức Tổng Giám Mục Timothy Dolan lưu ý ở nhà thờ Chánh tòa St. Patrick vào Tuần Thánh: "Không ai mạnh mẽ hơn trong việc làm trong sạch Giáo Hội qua tác động của tội ghê tởm này hơn một người mà chúng ta gọi là Bênêđictô XVI".

Vào tháng Mười Một, Đức Thánh Cha đã chống chọi với giới lãnh đạo cộng sản Trung Quốc qua vụ tấn phong giám mục bất hợp pháp. Những năm gần đây, Tòa thánh Vatican và Trung Quốc đã tiến bộ trong quan hệ ngoại giao, bất chấp việc thiếu tự do tôn giáo và các quyền dân sự đối với người dân của đất nước này. Nhưng những diễn biến mới đã làm mối quan hệ này trở nên căng thẳng.

Cuối cùng, một số mối quan hệ công chúng thất bại gắn liền với Đức Giáo Hoàng khiến nhiều người đặt câu hỏi liệu những thay đổi trong giới truyền thông Vatican có cần thiết. Chẳng hạn, trước khi phát hành quyển Ánh Sáng Thế Gian (do Ignatius Press xuất bản), trong đó ký giả Peter Seewald thuật lại cuộc phỏng vấn Đức Giáo Hoàng, L'Osservatore Romano đã lựa chọn công bố những bình luận mang sắc thái thần học của Đức Giáo Hoàng về giá trị đạo đức trong việc sử dụng bao cao su của gái mại dâm. Tiếp theo đó là những nhầm lẫn và tranh cãi về bản chất của giáo lý về tội lỗi phạm đạo đức của việc ngừa thai, những người Công Giáo trong lĩnh vực quan hệ công chúng dường như cùng lên tiếng: "Có một điều nếu như báo chí thế tục lấy khỏi ngữ cảnh một đoạn trích như thế này chỉ vì lợi ích của một cuộc tấn công giật gân, nhưng nó hoàn toàn khác khi tạp chí chính thức Vatican lại mang đến cuộc tấn công chống Giáo Hội vì thiếu thận trọng".

Sau vụ đáng tiếc, Thánh Bộ Giáo Lý Đức Tin đã làm rõ rằng "Đức Thánh Cha đã không nói về đạo đức trong quan hệ vợ chồng cũng không nói về các quy tắc đạo đức liên quan đến ngừa thai" mà là nói về "trường hợp hoàn toàn khác của tệ nạn mại dâm".

Viễn tượng 2011

Những người Công Giáo hướng mắt dõi theo Rôma có thể trông đợi nhiều thời khắc ý nghĩa trong năm tới. Dưới đây là một số điểm nổi bật:

Vào tháng Ba, quyển "Đức Giêsu thành Nazareth, Phần thứ hai, Tuần Thánh: Từ lúc vào thành Giêrusalem đến khi Phục Sinh" dự kiến sẽ được Ignatius Press phát hành. Đây sẽ là một sự kiện mà báo chí thế tục sẽ không chờ đợi như là một vấn đề gây tranh cãi.

Vào đêm vọng Chúa Nhật Lễ Lá, Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI sẽ bước qua tuổi 84; ba ngày sau đó, ngài sẽ đánh dấu năm thứ sáu kỷ niệm ngày bắt đầu triều đại giáo hoàng.

Năm tới và xa hơn nữa, Đức Giáo Hoàng sẽ tiếp tục giải thích chiều sâu của giáo huấn về Thánh Kinh trong Tông Huấn Lời Chúa ("Verbum Domini"). Ngoài ra, sự lãnh đạo, vai trò, và công việc của Hội đồng Tòa Thánh về Tái Truyền Giáo sẽ được chú trọng rõ nét hơn.

Và liên quan đến Tái Truyền Giáo, chắc chắn sẽ là chủ đề được trình bày vào tháng Tám. Đức Thánh Cha sẽ chủ trì Ngày Giới Trẻ Thế Giới lần thứ 26, một ngày mà ngài thấy trước "với niềm vui trọng đại". Có thể là "sự kiện" lớn nhất trong nghị trình của Giáo Hội Công Giáo vào năm 2011, Tây Ban Nha sẽ đón Đức Thánh Cha lần thứ hai trong vòng 10 tháng. Ngoài Tây Ban Nha, Đức Thánh Cha sẽ tông du theo thường lệ trên khắc nước Ý, ngài sẽ trở lại Phi Châu với chuyến thăm Benin. Ngài cũng sẽ đến thăm Croatia và cũng như nước Đức quê hương ngài.

Với những tranh cãi diễn ra trong năm 2010, người Công Giáo có thể thấy một số thay đổi trong cách Vatican xử lý các phương tiện truyền thông và những vấn đề nóng bỏng. Trong khi nhân viên thay đổi hiếm khi là hoạt động mà Vatican thực hiện, các cố vấn Giáo Hoàng có nhiều tiến bộ nhằm ngăn chặn nhầm lẫn và tai tiếng. Họ phải tiếp cận những hiểu biết cần thiết để ngăn chặn các kiểu truyền thông lôi kéo có thể xuất hiện trong suốt triều giáo hoàng của Đức Bênêđictô XVI.

Các tựa đề lớn nhất được đặt đối với tin tức thế tục đưa tin về về Giáo Hội trong năm 2011 có lẽ lại là các vụ bê bối lạm lạm dụng tính dục. Khi Giáo Hội tại Châu Âu bắt đầu tiến trình chữa lành, xu hướng kiện tụng sắp tới có thể gây tổn thất nặng nề. Tuy nhiên, người Công Giáo Âu Châu có lý do mạnh mẽ để hy vọng là các giám mục của mình có lợi thế là tìm kiếm các kiểu mẫu thành công của Giáo Hội Hoa Kỳ trong cách đối phó với cuộc khủng hoảng trầm trọng này để đảm bảo sự an toàn cho trẻ em. Dữ liệu cho thấy việc tiệt trừ thực sự giáo sĩ lạm dụng ở Hoa Kỳ minh chứng cho nhận xét của Cha Thomas Brundage, JLC, cựu thẩm phán về giáo luật Tổng Giáo phận Milwaukee: "Giáo Hội Công Giáo có lẽ là nơi an toàn nhất cho trẻ em vào thời điểm này trong lịch sử".

Nhưng các tiêu đề tích cực khác có thể bao gồm những phát triển trong việc viếng thăm Vatican của các cộng đoàn tu sĩ Hoa Kỳ, việc xây dựng bản dịch Sách Lễ Rôma mới, và có lẽ là các thông điệp khác. Ngoài ra, tin tức đã được tường trình với tần suất lớn hơn về các giám mục Anh Giáo cùng các tin hữu tiến đến hiệp thông đầy đủ với Giáo Hội Công Giáo. Đặc biệt với việc thực thi Tông Hiến "Anglicanorum Coetibus" năm 2009 ngày càng gia tăng, những tiêu đề như vậy sẽ trở nên phổ biến trong năm tới.

Bất kể các tiêu đề sẽ như thế nào, thì sứ điệp của Đức Thánh Cha gởi đến giới trẻ của Giáo Hội sẽ vang vọng trong trái tim của tất cả mọi người Công Giáo trong năm này. "Đừng sờn lòng nản chí", ngài đã tuyên bố như thế hồi tháng Tám để gửi tới những người mà ngài hy vọng sẽ gặp ở Tây Ban Nha. Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI, vị mục tử của chúng ta sẽ mang niềm tin lâu dài và điềm tĩnh khi ngài dẫn dắt Giáo Hội vào Năm Mới. Chúng ta có nhiều lý do để hy vọng.

Dịch từ bài viết của Kevin M. Clarke đăng trên Zenit.org