BALTIMORE, Maryland (Zenit.org).- Thế giới của truyền thông xã hội có thể giống như một cái mốt nhất thời, nhưng sẽ không qua đi. Quả thực, đó là một “đại lục số (digital continent)”, trong đó có cư dân, có di dân – và cần có người thừa sai giảng đạo.
Đó là phát biểu của Giám mục Ron Herzog giáo phận Alexandria, Louisiana trước Hội đồng Giám mục Hoa kỳ (HĐGMHK) trong ngày đầu phiên họp khoáng đại mùa thu năm nay.
Dưới đây là sơ lược nội dung bài phát biểu của ngài:
“Tôi thường nghe người ta – cả trong giới làm việc lẫn trong vòng bè bạn của tôi – coi truyền thông xã hội là điều phù phiếm và nông cạn. Ngay cả những chữ dùng cũng có vẻ kỳ cục. Lối vặn vẹo ngôn ngữ hời hợt cho thấy đó là cái mốt mới nhất trong một nền văn hóa chấp nhận và rồi bỏ rơi các mốt mới nhanh hơn thời gian tôi tìm ra được các chi tiết trong cái bill tính tiền điện thoại di động của tôi. Hôm nay tôi có mặt tại đây để đề nghị với quý vị đừng để cho mình bị lừa dối vì cái vẻ bề ngoài ấy. Truyền thông xã hội đã chứng tỏ nó là một sức mạnh phải xem xét đến. Nếu không, Giáo hội có thể phải đối diện với một thách đố lớn lao như thách đố cuộc Cải cách Tin lành gặp phải.”
Giám mục Herzog ghi nhận rằng khẳng định như thế nghe như có vẻ thổi phồng quá đáng, nhưng ngài đưa ra một ít thống kê để làm bằng chứng: “Có hơn 500 triệu người tích cực sử dụng trên Facebook. Nếu coi đó là một quốc gia, thì chỉ thấy Ấn độ và Trung quốc là có số dân đông hơn. Hội Hồng thập tự Hoa kỳ cho biết đã quyên góp được hơn 500 triệu đô la, từng 10 đô la một, chỉ bằng dịch vụ nhắn tin (text messaging). Cứ 8 cặp kết hôn ở Mỹ thì có 1 cho biết họ gặp nhau qua truyền thông xã hội. Để tới được với 50 triệu khán giả, kỹ thuật truyền hình đã phải mất tới 13 năm. Còn sau khi iPod ra đời, chỉ cần 9 tháng đã có 1 tỷ ứng dụng được tải xuống máy.”
Vị Giám mục Louisiana này cho biết Đức giáo hoàng Benedict gọi truyền thông xã hội là một lục địa số “có cư dân, có di dân, và ngay cả những người truyền đạo. Ngài khuyến khích người Công giáo, đặc biệt là các linh mục, tiến vào nền văn hóa 140 chữ và bè bạn ảo này như một cơ hội lớn lao để rao truyền Tin Mừng.” (Ghi chú: 140 chữ là số chữ tối đa được dùng trong một thông điệp trên Twitter).
“Cơ may có thế khó mà tin được. Tôi xin đưa ra một thí dụ: Tháng 8 mới rồi HĐGMHK bắt đầu tạo một cộng đồng trên Facebook. Nay đã có 25 ngàn “fans” liên kết với cộng đồng đó rồi. […] Hơn nữa, nếu số 25 ngàn này, cũng tương tự như người trung bình sử dụng Facebook, thì họ có 130 bạn hay đối tượng tiếp xúc (contacts) trên Facebook. Chỉ cần một cú bấm chuột họ có thể chia sẻ tin nhận được từ HĐGMHK. Giả dụ chỉ có 10% số “fans” của HĐGMHK chia sẻ những gì họ nhận từ HĐGMHK, cũng có tới 325 ngàn người biết được thông tin đó. Nhiều lần trong một ngày. Mà đâu có tốn phí gì, ngoài thì giờ của người trong ban điều hành.”
Lớn lao như kỹ thuật in ấn
Giám mục Herzog nhận định rằng truyền thông xã hội – tuy chỉ mới xuất hiện chưa đầy 10 năm – nhưng không có đặc tính của một cái mốt nhất thời.”
“Mà người ta nói rằng nó làm thay đổi tận gốc rễ mô hình và đặc tính truyền thông chẳng khác kỹ thuật in ấn cách đây 500 năm. Và tôi nghĩ không cần phải nhắc quý vị nhớ lại những gì xảy ra khi Giáo hội Công giáo đã trì trệ trong việc áp dụng kỹ thuật mới đó. Vào lúc chúng ta quyết định khuyến khích một cách nghiêm túc người dân thường nên đọc Thánh kinh, thì cuộc Cải cách Tin lành đã xúc tiến việc đó từ lâu rồi.”
Quả thực, “truyền thông xã hội đang tạo ra một nền văn hóa mới trên đại lục kỹ thuật số này.”
Đức Giám mục ghi nhận rằng giới trẻ đã dùng nó làm điểm tham chiếu đầu tiên: “Tin tức, những tiết mục giải trí, bạn bè – tất cả đều đến với họ qua các dụng cụ di động và qua các mạng xã hội. Thực tế đó đối với một giáo hội đang cố công đưa cũng những người trẻ này đến nhà thờ ngày Chủ nhật, hãy còn là điều phân vân do dự. Nếu giáo hội không có mặt trên các dụng cụ di động của họ, là giáo hội không hiện hữu. Giáo hội không cần phải thay đổi giảng huấn của mình để đến được với giới trẻ, nhưng chúng ta phải trao giảng huấn đó cho họ bằng cách thức mới.”
Những trở ngại
Giám mục Herzog nhận thấy có những trở ngại phải vượt qua khi Giáo hội muốn rao truyền Tin Mừng cho đại lục số.
“Đối với Giáo hội Công giáo, một trong những thách đố lớn lao nhất của nền văn hóa này là chủ nghĩa bình đẳng (egalitarianism) của nó. Bất cứ ai cũng có thể tạo được một cái blog (nhật ký mạng); ý kiến của bất cứ ai cũng hợp lệ. Và nếu một câu hỏi hay mâu thuẫn được đưa lên mạng, cư dân số đều trông chờ một câu trả lời và một điều gì đó tương tự như lời đối thoại. Chúng ta có thể lựa chọn không đi vào tâm cảnh văn hóa đó, nhưng chúng ta làm thế, nếu không thì có nguy cơ lớn lao cho tính khả tín và dễ tiến tới của Giáo hội trong tâm trí của những cư dân mạng, những người lớn lên trong nền văn hóa mới này. Đây là một hình thức mới trong công tác mục vụ. Nó có thể không phải là chỗ đứng chúng ta tìm kiếm, nhưng là một cơ hội lớn lao mà chúng ta nên xem xét cẩn thận các hậu quả nếu chúng ta bỏ qua.”
Tuy nhiên, Giáo hội không thể vì đầu tư trong truyền thông mới mà bỏ đi các hình thức truyền thông cũ. Các thế hệ người lớn tuổi vẫn còn dùng báo chí, sách vở và những người trao tặng tài chính vẫn còn dựa vào những phương tiện này. Giáo hội cần phải đầu tư ở cả hai lãnh vực.
Sau cùng, đức cha Herzog thúc giục các giám mục bạn “hãy chấp nhận sự thật là nhân viên của quý vị - và có lẽ cả quý vị nữa – sẽ cần được huấn luyện và hướng dẫn.”
“Trên đại lục số, câu thường nói “cứ xây dựng đi rồi mọi việc sẽ đến” không còn đúng sự thực nữa. Cần phải có kế hoạch và chiến lược cẩn thận mới có thể làm cho truyền thông xã hội thành một khí cụ thông tin hiệu quả, không phải chỉ riêng cho phân bộ truyền thông mà còn cho tất cả mọi công tác của giáo hội.”
“Chúng ta, những người di dân vào thế giới số, cần những bài học về nền văn hóa số, hệt như các vị thừa sai phải học văn hóa của dân tộc họ đang truyền đạo. Chúng ta phải được đưa vào nền văn hóa đó (enculturated). Không phải chỉ là học biết cách tạo một account trên Facebook. Mà là học cách suy nghĩ, sống và chấp nhận cuộc đời trên châu lục số, trong những hình thức của blog, Twitter và hệ thống xã hội trên mạng.”
Đó là phát biểu của Giám mục Ron Herzog giáo phận Alexandria, Louisiana trước Hội đồng Giám mục Hoa kỳ (HĐGMHK) trong ngày đầu phiên họp khoáng đại mùa thu năm nay.
Dưới đây là sơ lược nội dung bài phát biểu của ngài:
“Tôi thường nghe người ta – cả trong giới làm việc lẫn trong vòng bè bạn của tôi – coi truyền thông xã hội là điều phù phiếm và nông cạn. Ngay cả những chữ dùng cũng có vẻ kỳ cục. Lối vặn vẹo ngôn ngữ hời hợt cho thấy đó là cái mốt mới nhất trong một nền văn hóa chấp nhận và rồi bỏ rơi các mốt mới nhanh hơn thời gian tôi tìm ra được các chi tiết trong cái bill tính tiền điện thoại di động của tôi. Hôm nay tôi có mặt tại đây để đề nghị với quý vị đừng để cho mình bị lừa dối vì cái vẻ bề ngoài ấy. Truyền thông xã hội đã chứng tỏ nó là một sức mạnh phải xem xét đến. Nếu không, Giáo hội có thể phải đối diện với một thách đố lớn lao như thách đố cuộc Cải cách Tin lành gặp phải.”
Giám mục Herzog ghi nhận rằng khẳng định như thế nghe như có vẻ thổi phồng quá đáng, nhưng ngài đưa ra một ít thống kê để làm bằng chứng: “Có hơn 500 triệu người tích cực sử dụng trên Facebook. Nếu coi đó là một quốc gia, thì chỉ thấy Ấn độ và Trung quốc là có số dân đông hơn. Hội Hồng thập tự Hoa kỳ cho biết đã quyên góp được hơn 500 triệu đô la, từng 10 đô la một, chỉ bằng dịch vụ nhắn tin (text messaging). Cứ 8 cặp kết hôn ở Mỹ thì có 1 cho biết họ gặp nhau qua truyền thông xã hội. Để tới được với 50 triệu khán giả, kỹ thuật truyền hình đã phải mất tới 13 năm. Còn sau khi iPod ra đời, chỉ cần 9 tháng đã có 1 tỷ ứng dụng được tải xuống máy.”
Vị Giám mục Louisiana này cho biết Đức giáo hoàng Benedict gọi truyền thông xã hội là một lục địa số “có cư dân, có di dân, và ngay cả những người truyền đạo. Ngài khuyến khích người Công giáo, đặc biệt là các linh mục, tiến vào nền văn hóa 140 chữ và bè bạn ảo này như một cơ hội lớn lao để rao truyền Tin Mừng.” (Ghi chú: 140 chữ là số chữ tối đa được dùng trong một thông điệp trên Twitter).
“Cơ may có thế khó mà tin được. Tôi xin đưa ra một thí dụ: Tháng 8 mới rồi HĐGMHK bắt đầu tạo một cộng đồng trên Facebook. Nay đã có 25 ngàn “fans” liên kết với cộng đồng đó rồi. […] Hơn nữa, nếu số 25 ngàn này, cũng tương tự như người trung bình sử dụng Facebook, thì họ có 130 bạn hay đối tượng tiếp xúc (contacts) trên Facebook. Chỉ cần một cú bấm chuột họ có thể chia sẻ tin nhận được từ HĐGMHK. Giả dụ chỉ có 10% số “fans” của HĐGMHK chia sẻ những gì họ nhận từ HĐGMHK, cũng có tới 325 ngàn người biết được thông tin đó. Nhiều lần trong một ngày. Mà đâu có tốn phí gì, ngoài thì giờ của người trong ban điều hành.”
Lớn lao như kỹ thuật in ấn
Giám mục Herzog nhận định rằng truyền thông xã hội – tuy chỉ mới xuất hiện chưa đầy 10 năm – nhưng không có đặc tính của một cái mốt nhất thời.”
“Mà người ta nói rằng nó làm thay đổi tận gốc rễ mô hình và đặc tính truyền thông chẳng khác kỹ thuật in ấn cách đây 500 năm. Và tôi nghĩ không cần phải nhắc quý vị nhớ lại những gì xảy ra khi Giáo hội Công giáo đã trì trệ trong việc áp dụng kỹ thuật mới đó. Vào lúc chúng ta quyết định khuyến khích một cách nghiêm túc người dân thường nên đọc Thánh kinh, thì cuộc Cải cách Tin lành đã xúc tiến việc đó từ lâu rồi.”
Quả thực, “truyền thông xã hội đang tạo ra một nền văn hóa mới trên đại lục kỹ thuật số này.”
Đức Giám mục ghi nhận rằng giới trẻ đã dùng nó làm điểm tham chiếu đầu tiên: “Tin tức, những tiết mục giải trí, bạn bè – tất cả đều đến với họ qua các dụng cụ di động và qua các mạng xã hội. Thực tế đó đối với một giáo hội đang cố công đưa cũng những người trẻ này đến nhà thờ ngày Chủ nhật, hãy còn là điều phân vân do dự. Nếu giáo hội không có mặt trên các dụng cụ di động của họ, là giáo hội không hiện hữu. Giáo hội không cần phải thay đổi giảng huấn của mình để đến được với giới trẻ, nhưng chúng ta phải trao giảng huấn đó cho họ bằng cách thức mới.”
Những trở ngại
Giám mục Herzog nhận thấy có những trở ngại phải vượt qua khi Giáo hội muốn rao truyền Tin Mừng cho đại lục số.
“Đối với Giáo hội Công giáo, một trong những thách đố lớn lao nhất của nền văn hóa này là chủ nghĩa bình đẳng (egalitarianism) của nó. Bất cứ ai cũng có thể tạo được một cái blog (nhật ký mạng); ý kiến của bất cứ ai cũng hợp lệ. Và nếu một câu hỏi hay mâu thuẫn được đưa lên mạng, cư dân số đều trông chờ một câu trả lời và một điều gì đó tương tự như lời đối thoại. Chúng ta có thể lựa chọn không đi vào tâm cảnh văn hóa đó, nhưng chúng ta làm thế, nếu không thì có nguy cơ lớn lao cho tính khả tín và dễ tiến tới của Giáo hội trong tâm trí của những cư dân mạng, những người lớn lên trong nền văn hóa mới này. Đây là một hình thức mới trong công tác mục vụ. Nó có thể không phải là chỗ đứng chúng ta tìm kiếm, nhưng là một cơ hội lớn lao mà chúng ta nên xem xét cẩn thận các hậu quả nếu chúng ta bỏ qua.”
Tuy nhiên, Giáo hội không thể vì đầu tư trong truyền thông mới mà bỏ đi các hình thức truyền thông cũ. Các thế hệ người lớn tuổi vẫn còn dùng báo chí, sách vở và những người trao tặng tài chính vẫn còn dựa vào những phương tiện này. Giáo hội cần phải đầu tư ở cả hai lãnh vực.
Sau cùng, đức cha Herzog thúc giục các giám mục bạn “hãy chấp nhận sự thật là nhân viên của quý vị - và có lẽ cả quý vị nữa – sẽ cần được huấn luyện và hướng dẫn.”
“Trên đại lục số, câu thường nói “cứ xây dựng đi rồi mọi việc sẽ đến” không còn đúng sự thực nữa. Cần phải có kế hoạch và chiến lược cẩn thận mới có thể làm cho truyền thông xã hội thành một khí cụ thông tin hiệu quả, không phải chỉ riêng cho phân bộ truyền thông mà còn cho tất cả mọi công tác của giáo hội.”
“Chúng ta, những người di dân vào thế giới số, cần những bài học về nền văn hóa số, hệt như các vị thừa sai phải học văn hóa của dân tộc họ đang truyền đạo. Chúng ta phải được đưa vào nền văn hóa đó (enculturated). Không phải chỉ là học biết cách tạo một account trên Facebook. Mà là học cách suy nghĩ, sống và chấp nhận cuộc đời trên châu lục số, trong những hình thức của blog, Twitter và hệ thống xã hội trên mạng.”