24. Ôn hòa lương thiện là tình cảnh của tâm hồn kiên định; nó đối với bất cứ tình cảnh nào, không phân biệt giàu nghèo thì cũng đều lấy lòng dạ hiền hòa chấp nhận, không chút khó chịu.

(Thánh John Climacus)

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Trích dịch từ tiếng Hoa trong "Cách ngôn thần học tu đức")

----------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info

 

3. QUAN NHỎ NÓI LỚN

Tuần kiểm là võ quan cấp thấp nhất trong huyện.

Nhưng có một tuần kiểm khác tâng bốc với vợ rằng:

- “Chức quan này của ta là cấp đặc biệt, có thể nói là ngang hàng với quan tuần phủ đại nhân của tỉnh”.

Một hôm, tuần phủ đi qua đường, vợ lặng lẽ đi theo sau lưng tuần kiểm để quan sát, thì thấy ông ta quỳ phục xuống đất để nghênh tiếp quan lớn, đến nỗi muốn nhúc nhích cũng không dám nhúc nhích. Trở về nhà vợ nổi cơn tam bành nói với chồng:

- “Ông lừa tôi?”

Tuần kiểm nói:

- “Bà hiểu cái khỉ mốc gì! Quỳ xuống trên đất là một loại lễ nghi tôn kính người, giả như ta đi đến trong phủ của quan tuần phủ tỉnh, thì ông ta cũng sẽ quỳ xuống để nghênh tiếp ta vậy !”

(Nhất Tiếu)

Suy tư 3:

Lễ nghi tiếp đón thì có nhiều cách:

- Tiếp đón nguyên thủ các quốc gia thì trãi thảm đỏ từ trên máy bay cho đến phòng họp báo và có dàn nhạc tò ti tò te và bắn súng đại bác chào mừng.

- Tiếp đón các vị nhỏ chức hơn thì có xe đưa đón, có văn nghệ giúp vui...

- Tiếp đón các vị nhỏ hơn nữa thì một vài tràng pháo tay.v.v...

Trên thế gian này chưa có vị cấp trên nào quỳ phủ phục xuống đất để tiếp đón phục vụ cấp dưới thấp nhất của mình. Nhưng chỉ có một Đức Chúa Giê-su Ki-tô –Đấng cứu thế của nhân loại, là vua trên các vua, chúa trên các chúa, mà lại cúi xuống rửa chân và phục vụ các đệ tử của mình (Ga 13, 1-15), đó là một lễ nghi tiếp đón và phục vụ của đầy khiên tốn, yêu thương và nhân lành của Đức Chúa Giê-su.

Vậy mà, có một vài người Ki-tô hữu tiếp đón Đức Chúa Giê-su cách lạnh nhạt và vô lễ: họ đi rước lễ với bộ áo quần của buổi dạ tiệc hở trước bày sau; họ đi rước lễ với thái độ không cung kính như đi lãnh cái bánh bít-quy...

Ai cũng chuẩn bị phòng khách đẹp để đón tiếp khách quý, nhưng hỏi có mấy người ý thức rằng mình đang chuẩn bị đón tiếp vị vua cả trời đất vào trong tâm hồn mình, để chuẩn bị cho tốt đẹp? Nếu có người góp ý, thì họ nói rằng: "Anh biết cái mốc khỉ gì, Chúa đâu cần lễ nghi bên ngoài..."

Có bên trong mới bày ra bên ngoài chứ ! Ha ha ha...

Đúng là quan nhỏ nói lớn.

Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.

(Dịch từ tiếng Hoa và viết suy tư)

----------

http://www.vietcatholic.net

https://www.facebook.com/jmtaiby

http://www.nhantai.info

 

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.

16 Chiều đến, các môn đệ xuống bờ Biển Hồ, 17 rồi xuống thuyền đi về phía Ca-phác-na-um bên kia Biển Hồ. Trời đã tối mà Đức Giê-su chưa đến với các ông. 18 Biển động, vì gió thổi mạnh. 19 Khi đã chèo được chừng năm hoặc sáu cây số, các ông thấy Đức Giê-su đi trên mặt Biển Hồ và đang tới gần thuyền. Các ông hoảng sợ. 20 Nhưng Người bảo các ông : “Thầy đây mà, đừng sợ !” 21 Các ông muốn rước Người lên thuyền, nhưng ngay lúc đó thuyền đã tới bờ, nơi các ông định đến.

Đó là Lời Chúa

 

CHÚA PHỤC SINH ĐỔI ĐỜI MÌNH


Chúng ta tin Chúa Phục Sinh. Vậy niềm tin đó biến đổi cuộc đời ta ra sao? Phúc Âm tuần này cho thấy: gặp Chúa Phục Sinh, hai môn đệ được biến đổi lòng trí, mắt nhìn và chân bước. Họ được đổi đời.

1. lòng bừng cháy. Chúa Giêsu phục sinh giải thích Kinh Thánh đã biến đổi lòng hai môn đệ từ chán nản thất vọng thành bừng cháy hy vọng, từ sợ hãi thành can đảm, từ hoang mang chậm tin thành xác tín mạnh mẽ. Lời Chúa luôn soi sáng và biến đổi tâm hồn. Bao lần chúng ta đi lễ, nghe Lời Chúa lòng chúng ta ra sao? Có chú ý lắng nghe bằng cả đôi tai và trái tim chưa?

2. mắt nhận ra. Hai môn đệ mắt mờ mặt méo, buồn bã thất thểu trên đường về quê. Nhưng rồi, khi Chúa bẻ bánh thì mắt họ mở ra và nhận ra Chúa Phục Sinh. Khi nhận ra Chúa, họ thay đổi tâm trạng và hướng đi của người môn đệ. Nhận ra thật là quan trọng. Nhiều khi Chúa vẫn ở rất gần: trong Thánh lễ, trong Lời Chúa, trong một người thân, một biến cố, điều quan trọng là mắt ta có nhận ra không!

3. chân bước nhanh. Khi lòng đã bừng cháy và mắt nhận ra Chúa, hai môn đệ hân hoan hớn hở lên đường về Giêrusalem loan báo Tin Mừng. Người gặp Chúa Phục Sinh thì không thể ngồi yên. Tin Chúa Phục Sinh không chỉ để lòng mình vui, nhưng để lên đường sống khác: yêu thương hơn trong gia đình, chu toàn hơn trong bổn phận, quảng đại hơn với tha nhân, hăng hái hơn trong sứ vụ làm chứng cho Chúa.

Chúa Phục Sinh vẫn đang đồng hành với chúng ta mỗi ngày. Điều quan trọng là ta ta có nhận ra Chúa và để cho Ngài biến đổi đời mình hay không. Ngài luôn hiện diện sống động qua Lời Chúa và Thánh Thể trong mỗi Thánh Lễ hàng ngày. Xin Chúa Phục Sinh thực sự biến đổi toàn diện lòng trí, cách nhìn và lối sống của mỗi chúng ta. Amen.


NGUYỄN XUÂN TRƯỜNG

 

SỰ THẬT LÀM "BẬT NGỬA"…

VÀ THIÊN CHÚA KHÔNG ĐÁNH NGÃ

CHÚA NHẬT III PHỤC SINH NĂM A

Chúng ta đang bàn về bối cảnh của bài đọc I, trích sách Công vụ Tông đồ. Khi thánh Phêrô và các Tông đồ rao giảng về Chúa Giêsu, Đấng vừa bị "anh em đã dùng tay những kẻ độc ác mà hành hạ rồi giết đi" (bài đọc I), là thời gian ngay sau hai đại lễ liền kề: Vượt qua và Ngũ tuần.

Vì thế, Giêrusalem đang "sôi lên" vì lượng người tràn ngập. Những người hành hương này đến từ Nam chí Bắc trong nước. Có cả những ngoại kiều nhân dịp về dự lễ, họ cũng sẽ thăm quê hương.

Trước đây, họ đã từng được nghe về Chúa Giêsu. Biết đâu trong số này, có cả những người đã từng nhìn thấy Chúa Giêsu trên đường quê của họ khi Ngài đi rao giảng và chữa lành qua khắp phố phường.

Rồi… bỗng dưng... như một cú đánh vào lòng người. Bất thình lình họ bàng hoàng nghe tin: "Ông Giêsu đã bị xử tử". Lý do ông phải chết chủ yếu được loan đi qua giới lãnh đạo tôn giáo: Ông là kẻ "làm loạn". Một "tiên tri giả". Một tay "chống hoàng đế". Và hơn thế, một kẻ "chống Thiên Chúa", kẻ "phạm thượng", kẻ "ngông cuồng đòi phá Đền thờ"... Ông ta đáng phải loại trừ.

Nhưng bây giờ, họ lại được nghe từ chính các Tông đồ, những người đã sống với Chúa Giêsu mỗi ngày. Và điều họ nghe thì hoàn toàn khác: Chúa Giêsu không phải một kẻ phá hoại, nhưng là Đấng được Thiên Chúa chứng thực. Không phải một tội nhân, nhưng là Đấng Thánh, Đấng Công Chính.

Thánh Phêrô và các Tông đồ không úp mở. Không né tránh. Không nói cho vừa tai. Nhưng nói một sự thật làm chấn động cả tâm trí lẫn lương tâm: "Chính anh em đã đóng đinh Ngài… nhưng Thiên Chúa đã làm cho Ngài sống lại". Lời rao giảng "chát chúa" này đủ để đảo lộn mọi cách hiểu trước đây.

Và sự thật hoàn toàn trái ngược ấy đủ làm "bật ngửa" cả một đám đông. Không phải chỉ ngạc nhiên, mà là một cơn rúng động nội tâm: "Ai nói thật?". "Có phải chúng ta đã bị lừa dối hay dẫn dắt sai?"...

Tất cả khiến họ phải thay đổi toàn bộ cái nhìn về Thiên Chúa, về lịch sử, và cả về chính mình. Không "bật ngửa" sao được…

I. NHƯNG ĐIỀU KỲ LẠ: SỰ THẬT ẤY KHÔNG ĐẾN ĐỂ KẾT ÁN.

Nếu là con người, có lẽ chúng ta sẽ nói: "Các anh đã giết Ngài. Giờ phải trả giá!". "Các anh sai rồi. Giờ phải chịu hậu quả!". Nhưng Thiên Chúa thì không. Ngay trong lời giảng của thánh Phêrô, sau khi vạch ra sự thật đau đớn: "Chính anh em đã đóng đinh Ngài...", cánh cửa vẫn mở.

Lời thật ấy không phải là bản án, mà là lời mời gọi hoán cải. Không phải là trừng phạt, mà là cơ hội bắt đầu lại. Thiên Chúa không dùng sự thật để đè bẹp con người. Thiên Chúa dùng sự thật để đánh thức con người.

II. EMMAUS: MỘT KHUÔN MẪU CỦA THIÊN CHÚA.

Hai môn đệ trên đường Emmaus cũng đang "sai": Họ hiểu sai về Đấng Mêsia. Họ thất vọng. Họ bỏ cuộc. Họ quay lưng với cộng đoàn.

Nếu Chúa muốn "sửa sai" bằng quyền lực, chỉ cần hiện ra trong vinh quang là đủ. Nhưng không. Chúa đến như một người đồng hành. Chúa hỏi han. Chúa lắng nghe. Chúa kiên nhẫn giải thích. Chúa không hề áp đặt. Không trách móc. Không làm họ xấu hổ.

Thế là từng chút một: Lời Chúa làm lòng họ bừng cháy. Tấm bánh bẻ ra mở mắt họ. Họ nhận ra Chúa. Nhận ra không vì bị ép buộc, mà vì được dẫn dắt.

III. THIÊN CHÚA CỦA CHÚNG TA: CÓ THỂ TRỪNG PHẠT, NHƯNG CHỌN YÊU THƯƠNG.

Đây là điều làm nên vẻ đẹp và cũng là "cú sốc" lớn nhất của Tin Mừng: Chúng ta có một Thiên Chúa không hành xử theo kiểu con người. Chúa có quyền trừng phạt, lại chọn tha thứ. Chúa có thể kết án, lại chọn cứu độ. Chúa có thể vạch tội để loại trừ. Nhưng Chúa làm ngược lai: vạch tội để cứu chữa.

Vì thế, có thể nói một cách rất mạnh mẽ: Không có thác ghềnh nào có thể ngăn dòng chảy yêu thương của Thiên Chúa. Tội lỗi không ngăn được. Sự hiểu lầm không ngăn được. Sự cứng lòng không ngăn được. Ngay cả cái chết cũng không ngăn được.

Dòng chảy ấy đi qua Thập Giá, bừng lên trong Phục Sinh và vẫn tiếp tục chảy trong đời mỗi người chúng ta hôm nay.

IV. NHƯNG VẤN ĐỀ KHÔNG NẰM Ở THIÊN CHÚA… MÀ Ở CON NGƯỜI. Có hai con đường rất rõ trong Phụng vụ hôm nay:

1. Con đường của hai môn đệ Emmau:

Sai. Nhưng để Chúa dẫn dắt.

Buồn. Nhưng mở lòng.

Không hiểu. Nhưng chịu lắng nghe

Và cuối cùng: họ được biến đổi.

2. Con đường của một số lãnh đạo Do thái.

Cũng được nghe; Cũng được soi sáng; Thậm chí có thể đã nhận ra điều gì đó. Nhưng họ không chấp nhận. Họ dập tắt. Họ khép lòng.

Và... họ không thay đổi. Không phải vì thiếu ánh sáng. Mà vì họ từ chối ánh sáng.

V. SỨ ĐIỆP CHO CHÚNG TA HÔM NAY.

Giữa đời sống hôm nay, mỗi người chúng ta cũng đứng trước những "sự thật làm bật ngửa": Một biến cố làm ta vỡ mộng. Một lời nhắc khiến ta giật mình. Một lần đọc Lời Chúa mà thấy "nhói lòng". Đó không phải là lúc để sợ, nhưng là lúc để tự hỏi: "Chúa đang đánh thức tôi điều gì?".

Và từ đây, chúng ta được đề nghị hai điều để sống:

1. Hãy để Chúa huấn luyện mình như hai môn đệ Emmaus:

Qua Lời Chúa để lòng được sưởi ấm.

Qua Thánh Thể để mắt được mở ra.

Đừng chỉ "nghe cho biết"... mà hãy để Lời Chúa chạm vào lòng mình.

2. Đừng cứng đầu trước ánh sáng:

Đây là điều nguy hiểm nhất: Không phải là sai… mà là biết mình sai mà không chịu đổi. Không phải là yếu đuối… mà là cố chấp dù đã thấy ánh sáng.

Khi đó, không phải Thiên Chúa đóng cửa. Chính chúng ta đóng lòng.

VI. KẾT.

Giữa một thế giới đầy tiếng nói, đầy thông tin, đầy những "sự thật nửa vời", chúng ta thật có phúc:

Vì chúng ta có một Thiên Chúa không mệt mỏi nói với chúng ta sự thật, nhưng luôn nói bằng tình yêu. Không phải để làm ta gục ngã, nhưng luôn để làm ta đứng dậy. Không phải để kết án, nhưng luôn để cứu.

Và nếu hôm nay, có một điều gì đó trong lòng ta đang "bị chạm", đang "bị đánh động", xin hãy đừng sợ. Vì rất có thể, đó chính là lúc Chúa đang đi bên ta trên con đường Emmaus của đời mình.

Hãy nhớ: Trong đời, có những sự thật rúng động làm "bật ngửa"... Nhưng Thiên Chúa không bao giờ đánh ngã con người.

Lm JB NGUYỄN MINH HÙNG

 

HOÁ RA LÀ NGÀI

“Các ông hoảng sợ”.

Trong “When All Hell Breaks Loose”, tạm dịch, “Khi Tất Cả Đổ Vỡ”, Steven J. Lawson viết: “Có thể bạn đang ở trong một cơn bão. Chúa có mục đích khi dẫn bạn vào đó. Hãy hướng mắt về Ngài!”.

Kính thưa Anh Chị em,

“Các ông hoảng sợ”. Giữa ‘biển trong đêm’, khi tất cả đổ vỡ, các môn đệ chao đảo không chỉ bởi bão tố, nhưng trước một sự hiện diện chưa được nhận biết. Chỉ khi Chúa Giêsu cất tiếng, họ mới chợt hiểu: ‘hoá ra là Ngài’.

Vậy điều gì đã xảy ra với các môn đệ? Giữa ‘biển trong đêm’, gió nổi sóng gào, thuyền chao đảo; họ bị cuốn vào chính những gì đang đổ vỡ trước mắt. Khi mọi sự dồn dập, họ quay khỏi Thầy để chống chọi giữa những hỗn mang. Chính trong khoảnh khắc ấy, khi nỗi kinh hoàng chiếm trọn tâm hồn, họ không còn nhận ra ai đang đến gần; đến nỗi, như các Tin Mừng khác kể lại, họ tưởng chỉ là một bóng ma. Họ không chỉ không nhận ra Ngài, họ còn đặt tên sai cho Ngài. “Chúng ta chỉ thấy điều mình đã sẵn sàng để thấy!” - Walter Lippmann.

Chính lúc ấy, Chúa Giêsu cất tiếng: “Thầy đây mà, đừng sợ!”. Trong nguyên ngữ Gioan, egō eimi - “Ta là”; công thức mặc khải vang vọng từ Xuất Hành, nơi Thiên Chúa tiết lộ danh tính, và trong truyền thống Latinh được diễn đạt là Ego sum. Đó không chỉ là lời nhận diện, nhưng là một sự hiện diện tự xưng, không cần được chứng minh; không chỉ là lời trấn an, nhưng là một mặc khải: Ngài tự nói ra căn tính của mình. Từ đó, nỗi sợ bắt đầu tan biến, không phải vì bão đã yên, nhưng vì họ nhận ra ai đang ở trước mặt. Điều họ tưởng là đe doạ, ‘hoá ra là Ngài’ - Thầy của mình.

Đó cũng là trải nghiệm vượt những ‘biển trong đêm’ của Hội Thánh sơ khai. Khi các tín hữu bắt đầu kêu trách nhau, khi sự kỳ thị xé rách cộng đoàn; chính trong những đổ vỡ ấy, họ không dừng lại nơi xung đột, nhưng quay về với Chúa Phục Sinh. Từ đó, các phó tế đầu tiên được thiết lập, trật tự dần được tái ổn định, giông bão lắng xuống - bài đọc một. Điều đã xảy ra với họ cũng là điều xảy ra nơi chúng ta: không phải vì không có sóng gió, nhưng vì biết quay về với Chúa trong nguyện cầu. “Xin đổ tình thương xuống chúng con, lạy Chúa, như chúng con hằng trông cậy nơi Ngài!” - Thánh Vịnh đáp ca.

Anh Chị em,

Chính Chúa Giêsu đã đi qua những ‘biển trong đêm’: cám dỗ, rình rập, và cuối cùng là thập giá. Nhưng trong tất cả, Ngài không quay khỏi Cha; Ngài nhận ra Cha ngay giữa bóng tối và trao phó chính mình: “Lạy Cha, con phó thác hồn con trong tay Cha”. Đó cũng là nơi đời sống chúng ta chạm tới: không phải khi sóng gió qua đi, nhưng ngay giữa những điều chưa sáng tỏ. Không phải vì chúng ta giữ được mình, nhưng vì có một tương quan giữ chúng ta lại; để giữa những ‘biển trong đêm’, chúng ta không còn bị cuốn đi, nhưng dần nhận ra một sự hiện diện không hề xa - ‘hoá ra là Ngài’, “đấng gần chúng ta hơn chính chúng ta gần mình!” - Augustinô.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, khi mọi sự xem ra đổ vỡ, xin cho con đừng gọi Ngài bằng một cái tên sai!”, Amen.

Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)

 

Bản tin của Phòng Báo Chí Tòa Thánh cho hay: Lúc 8 giờ 05 phút (giờ địa phương), Đức Thánh Cha di chuyển bằng xe hơi đến Sân bay Quốc tế Yaoundé-Nsimalen, từ đó, sau khi chào tạm biệt một số lãnh đạo địa phương, ngài lên máy bay Airbus A330-900neo của hãng hàng không ITA Airways, bay đến Douala.

Khi đến Sân bay Quốc tế Douala lúc 9 giờ 24 phút, Đức Thánh Cha được một số quan chức địa phương đón tiếp. Sau đó, ngài được đưa bằng xe hơi đến Sân vận động Japoma để cử hành Thánh lễ vào thứ Sáu tuần thứ hai sau Lễ Phục Sinh.

Lúc 11 giờ, sau khi đi thị sát các tín hữu bằng giáo hoàng xa, Đức Thánh Cha đã cử hành Thánh lễ.

Sau các nghi thức mở đầu và Phụng vụ Lời Chúa, Đức Thánh Cha đã giảng bài giảng lễ của ngài.

Cuối Thánh lễ, Đức Tổng Giám Mục Samuel Kleda của Douala đã có lời cảm ơn Đức Thánh Cha.

Đức Thánh Cha sẽ trở lại phòng thánh và sau đó, lúc 13 giờ, ngài sẽ di chuyển bằng xe hơi đến Bệnh viện Công Giáo Thánh Phaolô ở Douala, nơi ngài sẽ được giám đốc bệnh viện đón tiếp.

Sau chuyến thăm riêng, Đức Thánh Cha sẽ trở lại Sân bay Quốc tế Douala bằng xe hơi, sau khi chào tạm biệt một số quan chức địa phương, ngài dự kiến sẽ khởi hành lúc 14 giờ 10, về lại Yaoundé.

Sau khi đến nơi, dự kiến lúc 15 giờ 20 giờ địa phương, Đức Thánh Cha sẽ trở lại Tòa Sứ thần Tòa Thánh.

Sau đây là bài giảng của Đức Thánh Cha Leo XIV trong Thánh lễ:

Anh chị em thân mến,

Tin Mừng mà chúng ta vừa nghe (Ga 6:1-15) là lời cứu rỗi cho toàn thể nhân loại. Tin Mừng này được loan báo khắp thế giới ngày nay; đối với Giáo hội tại Cameroon, điều này vang vọng như một lời loan báo đầy quan phòng về tình yêu của Thiên Chúa và sự hiệp thông của chúng ta.

Thánh Tông đồ Gioan mô tả một đám đông lớn (xem các câu 2-5), giống như chúng ta ở đây bây giờ. Tuy nhiên, đối với tất cả những người đó, lại có rất ít thức ăn: chỉ có “năm ổ bánh lúa mạch và hai con cá” (câu 9). Quan sát sự bất cân xứng này, Chúa Giêsu hôm nay hỏi chúng ta, cũng như Người đã hỏi các môn đệ của Người khi ấy: các con sẽ giải quyết vấn đề này như thế nào? Hãy nhìn tất cả những người đói khát này, nặng trĩu vì mệt mỏi. Các con sẽ làm gì?

Câu hỏi này được đặt ra cho mỗi người chúng ta. Nó được đặt ra cho những người cha, người mẹ chăm sóc gia đình mình. Nó hướng đến các mục tử của Giáo hội, những người trông coi đoàn chiên của Chúa, và cả những người mang trách nhiệm xã hội và chính trị đối với người dân và tìm kiếm hạnh phúc cho họ. Chúa Kitô hỏi câu hỏi này cho người quyền lực và người yếu đuối, cho người giàu và người nghèo, cho người trẻ và người già, bởi vì tất cả chúng ta đều đói khát theo cùng một cách. Nhu cầu của chúng ta nhắc nhở chúng ta rằng chúng ta là những tạo vật. Chúng ta cần ăn để sống. Chúng ta không phải là Thiên Chúa: nhưng Thiên Chúa ở đâu khi đối diện với cơn đói của con người?

Trong khi chờ đợi câu trả lời của chúng ta, Chúa Giê-su đã đưa ra câu trả lời của chính Người: “Chúa Giê-su cầm lấy bánh, và khi đã tạ ơn, thì phân phát cho những người đang ngồi; cũng vậy, Người phân phát cá, bao nhiêu như họ muốn” (câu 11). Một vấn đề nghiêm trọng đã được giải quyết bằng cách chúc phúc cho ít thức ăn hiện có và chia sẻ cho tất cả những người đói ăn. Phép lạ hóa bánh và cá đã xảy ra trong khi chia sẻ: đó là phép lạ! Sẽ có bánh cho mọi người nếu được phân chia cho mọi người. Sẽ có bánh cho mọi người nếu được nhận lấy, không phải bằng bàn tay cướp đoạt, mà bằng bàn tay cho đi. Chúng ta hãy quan sát kỹ cử chỉ của Chúa Giê-su: khi Con Thiên Chúa cầm lấy bánh và cá, trước hết Người đã tạ ơn. Người biết ơn Cha vì điều đó sẽ trở thành một món quà và một phước lành cho tất cả mọi người.

Bằng cách này, thức ăn được dồi dào. Nó không bị phân phối vì sự cần thiết. Nó không bị cướp bóc trong tranh chấp. Thức ăn ấy không bị lãng phí bởi những người ăn uống no say trước mặt những người không có gì để ăn. Từ tay Chúa Kitô đến tay các môn đệ, thức ăn gia tăng cho tất cả mọi người; quả thật, nó dư dật (xem câu 12-13). Kinh ngạc trước những gì Chúa Giêsu đã làm, dân chúng reo lên: “Quả thật đây là vị tiên tri!” (câu 14), nghĩa là người nói nhân danh Thiên Chúa, Ngôi Lời của Đấng Toàn Năng. Điều đó là sự thật! Tuy nhiên, Chúa Giêsu không dùng những lời đó để tư lợi. Người không muốn trở thành vua (xem câu 15), bởi vì Người đến để phục vụ bằng tình yêu thương, chứ không phải để thống trị.

Phép lạ mà Người thực hiện là một dấu hiệu của tình yêu thương này. Nó cho chúng ta thấy không chỉ cách Thiên Chúa ban cho nhân loại bánh sự sống, mà còn cho chúng ta thấy cách chúng ta có thể chia sẻ sự nuôi dưỡng này với tất cả mọi người, những người cũng như chúng ta, khao khát hòa bình, tự do và công lý. Mỗi hành động liên đới và tha thứ, mỗi nỗ lực tốt đẹp, đều trở thành một miếng bánh cho nhân loại đang cần được chăm sóc. Tuy nhiên, chỉ vậy thôi vẫn chưa đủ: thức ăn nuôi dưỡng thân xác phải được đi kèm, với lòng bác ái tương tự, bằng sự nuôi dưỡng linh hồn — một sự nuôi dưỡng nâng đỡ lương tâm chúng ta và củng cố chúng ta trong những giờ phút sợ hãi tăm tối và giữa bóng tối của đau khổ. Thức ăn ấy chính là Chúa Kitô, Đấng luôn ban cho Giáo Hội của Người sự nuôi dưỡng dồi dào và củng cố chúng ta trên hành trình bằng cách ban cho chúng ta Bí tích Thánh Thể của Người.

Thưa anh chị em, Thánh Thể mà chúng ta đang cử hành là nguồn mạch của đức tin được đổi mới, bởi vì Chúa Giêsu hiện diện giữa chúng ta. Bí tích không chỉ đơn thuần làm sống lại một ký ức xa xôi; nó mang đến một “tình bạn” biến đổi chúng ta bởi vì nó thánh hóa chúng ta. Phúc thay cho những ai được mời dự Tiệc Thánh của Chúa! Chính bàn thờ này, nơi chúng ta quy tụ để cử hành Thánh Thể, trở thành lời loan báo về niềm hy vọng giữa những thử thách của lịch sử và những bất công mà chúng ta thấy xung quanh. Đó là dấu hiệu của tình yêu Thiên Chúa; trong Chúa Kitô, Chúa Cha mời gọi chúng ta chia sẻ những gì chúng ta có, để nó được nhân lên trong tình huynh đệ Giáo Hội.

Chúa bao trùm trời đất. Người biết lòng chúng ta và tất cả những hoàn cảnh — vui hay buồn — mà chúng ta trải qua. Bằng cách trở thành người để cứu chuộc chúng ta, Người đã chọn chia sẻ những nhu cầu đơn giản và thường nhật nhất của nhân loại. Vì vậy, đói khát không chỉ nói với chúng ta về sự nghèo khó của chúng ta mà trên hết, còn nói về tình yêu của Người. Chúng ta hãy nhớ điều này mỗi khi nhìn thấy trong mắt một anh chị em nào đó thiếu thốn những nhu yếu phẩm của cuộc sống. Qua ánh mắt của họ, câu hỏi mà Chúa Giê-su đã đặt ra cho các môn đệ được lặp lại: “Các con sẽ làm gì cho tất cả những người này?” Làm chứng nhân của Chúa Kitô và noi theo những hành động yêu thương của Người chắc chắn sẽ gặp khó khăn và trở ngại, từ bên ngoài và từ bên trong chúng ta, nơi mà sự kiêu ngạo có thể làm hư hỏng tấm lòng. Tuy nhiên, trong những hoàn cảnh đó, chúng ta hãy lặp lại cùng với người viết Thánh vịnh: “Chúa là ánh sáng và là sự cứu rỗi của tôi; tôi còn sợ ai?” (Tv 27:1). Ngay cả khi đôi khi chúng ta vấp ngã, Chúa vẫn luôn khích lệ chúng ta. “Hãy chờ đợi Chúa; hãy mạnh mẽ lên, và hãy can đảm lên; hãy chờ đợi Chúa” (câu 14).

Các bạn trẻ thân mến, tôi muốn đặc biệt dành lời mời gọi này cho các bạn, vì các bạn là những người con yêu dấu của lục địa châu Phi! Là anh chị em của Chúa Giê-su, hãy nhân rộng tài năng của mình thông qua đức tin, sự kiên trì và tình bạn vốn gây cảm hứng cho các bạn. Hãy là những gương mặt và bàn tay đầu tiên mang bánh sự sống đến cho những người xung quanh, cung cấp cho họ thức ăn của sự khôn ngoan và sự giải thoát khỏi tất cả những gì không nuôi dưỡng họ, mà chỉ che khuất những ước muốn tốt đẹp và cướp đi phẩm giá của họ.

Mặc dù đất đai ở Cameroon rất màu mỡ, nhiều người vẫn phải trải qua cảnh nghèo đói cả về vật chất lẫn tinh thần. Đừng để sự ngờ vực và nản lòng lấn át. Hãy bác bỏ mọi hình thức lạm dụng hay bạo lực, những thứ lừa dối bằng cách hứa hẹn lợi ích dễ dàng nhưng lại làm chai sạn trái tim và khiến nó trở nên vô cảm. Đừng quên rằng dân tộc của các bạn còn giàu có hơn cả mảnh đất này, vì kho báu của các bạn nằm ở những giá trị: đức tin, gia đình, lòng hiếu khách và lao động. Vì vậy, hãy là những người tiên phong cho tương lai, theo đuổi ơn gọi mà Chúa ban cho mỗi người. Đừng để bản thân bị tha hóa bởi những cám dỗ làm lãng phí năng lực và không phục vụ cho sự tiến bộ của xã hội.

Để biến tinh thần cao quý của các bạn thành tiếng nói tiên tri của một thế giới mới, hãy học hỏi từ tấm gương mà chúng ta vừa nghe trong sách Công vụ Tông đồ. Những Kitô hữu đầu tiên đã can đảm làm chứng cho Chúa Giêsu trước những khó khăn và mối đe dọa, và kiên trì ngay cả giữa sự bách hại (xem Công vụ 5:40-41). Các môn đệ “mỗi ngày trong đền thờ và ở nhà… không ngừng giảng dạy và rao giảng Chúa Giêsu là Đấng Mê-xi-a” (câu 42), nghĩa là Đức Kitô, Đấng Giải phóng thế giới. Vâng, Chúa giải thoát chúng ta khỏi tội lỗi và sự chết. Việc không ngừng rao giảng Tin Mừng này là sứ mệnh của mỗi Kitô hữu, và đó là sứ mệnh mà tôi đặc biệt giao phó cho các bạn trẻ thân yêu và cho toàn thể Giáo hội tại Cameroon. Hãy trở thành Tin Mừng cho đất nước của các bạn, giống như Chân phước Floribert Bwana Chui là Tin Mừng cho dân tộc Congo.

Thưa anh chị em, việc giảng dạy để lại dấu vết, giống như dấu vết của lưỡi cày người nông dân trên đồng ruộng, giúp cho những gì đã gieo trồng sinh hoa trái. Cũng vậy, việc rao giảng Tin Mừng của Kitô giáo thay đổi cuộc sống của chúng ta, biến đổi tâm trí và tấm lòng. Rao giảng Chúa Giêsu phục sinh có nghĩa là để lại dấu hiệu của công lý trên một vùng đất đau khổ và bị áp bức, dấu hiệu của hòa bình giữa sự ganh đua và tham nhũng, dấu hiệu của đức tin giải thoát chúng ta khỏi mê tín và sự thờ ơ. Với sứ điệp Tin Mừng này trong lòng, chẳng bao lâu nữa chúng ta sẽ cùng nhau chia sẻ Bánh Thánh Thể, là điều nuôi dưỡng chúng ta đến muôn đời. Với niềm tin hân hoan, chúng ta hãy cầu xin Chúa ban ơn dồi dào cho chúng ta vì lợi ích của tất cả mọi người.

 

Ngày thứ năm ở châu Phi: Đức Giáo Hoàng phát biểu ‘tất cả chúng ta’ phải chung tay giải quyết nạn đói toàn cầu

Trong ngày thứ năm của Chuyến Tông du châu Phi, Đức Giáo Hoàng Lêô cử hành Thánh lễ cho 120.000 người ở Douala, và khuyên sinh viên đại học ở Yaoundé hãy vun đắp “sự khát vọng thánh thiện”.

(Tin Vatican - Joseph Tulloch – Yaoundé)

Thứ Sáu (17/4/2026), một ngày sau khi lên án tham nhũng và kêu gọi hòa bình tại thành phố Bamenda ở phía Tây Bắc, Đức Giáo Hoàng Lêô đã đề cập đến một vấn đề cấp bách khác của Cameroon: nạn đói.

Trong bài giảng tại Thánh lễ ở Douala, trung tâm kinh tế của đất nước, Đức Giáo Hoàng nói rằng Chúa Giêsu khuyến khích chúng ta “nhìn vào tất cả những người đói khát, bị đè nặng bởi sự mệt mỏi”, và hỏi mỗi người chúng ta câu hỏi: “Bạn sẽ làm gì?”.

Đức Giáo Hoàng Lêô cử hành Thánh lễ

“Có bánh cho tất cả mọi người”

Gần 40% dân số Cameroon sống dưới mức nghèo khổ, và Hội Chữ thập cho biết vào tháng Hai có 3,3 triệu người đang phải đối diện với nạn đói.

Trong bài giảng, Đức Giáo Hoàng đã suy niệm về bài Phúc Âm trong ngày, kể về phép lạ hóa bánh nuôi năm ngàn người.

Đối diện với cơn đói của đám đông, Đức Giáo Hoàng Lêô nói, Chúa Giêsu đã hỏi các môn đệ rằng họ sẽ giải quyết vấn đề như thế nào – một câu hỏi mà ngày nay Ngài đặt ra “cho mỗi người chúng ta”. Cuối cùng, Ngài nhấn mạnh, đám đông được no bụng nhờ cử chỉ chia sẻ – một lời nhắc nhở rằng “sẽ có bánh cho mọi người nếu cho mọi người”.

Không ai sẽ đói, Đức Giáo Hoàng nói với khoảng 120.000 người tham dự, nếu thức ăn “được lấy, không phải bằng bàn tay vun góp, mà bằng bàn tay cho đi”.

Đức Giáo Hoàng Lêô cử hành Thánh Lễ tại sân vận động Japoma ở Douala

‘Sự khát vọng thánh thiện’

Sau Thánh Lễ, Đức Giáo Hoàng đã có chuyến thăm riêng đến một bệnh viện Công Giáo, trước khi trở về Yaoundé, thủ đô của Cameroon, để thăm Đại học Công Giáo Trung Phi.

Tại đó, ngài đã có một bài suy ngẫm sâu sắc về ý nghĩa giáo dục đại học, ngài nói rằng trong thời đại “chủ nghĩa cá nhân, sự hời hợt và đạo đức giả” ngày càng gia tăng, trường đại học nổi bật như một môi trường đặc quyền cho “tình bạn, sự hợp tác… sự nội tâm và suy tư”.

Đức Giáo Hoàng nhấn mạnh rằng một phần sứ mệnh của trường đại học là “đào tạo những lương tâm tự do”, và khuyến khích điều mà ngài gọi là “sự không ngừng vươn lên thánh thiện”. Ngài cũng quay trở lại chủ đề trí tuệ nhân tạo, một chủ đề mà ngài thường xuyên đề cập tới trong các bài diễn thuyết.

Công nghệ, Đức Giáo Hoàng Lêô nói, “ngày càng định hình và thấm nhập tư duy của chúng ta”. Sự chuyển đổi này, ngài lưu ý, làm cho việc nghiên cứu nhân văn càng trở nên quan trọng hơn, bởi vì hình thức giáo dục này giúp từng cá nhân hiểu được “logic đằng sau kinh tế, những định kiến cố hữu và các hình thức quyền lực” đang hoạt động trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo.

Đức Giáo Hoàng Lêô cùng hiệu trưởng Đại học Công Giáo Trung Phi

Gặp gỡ các bề trên dòng tu

Sau khi trở về Tòa Khâm Sứ, nơi ngài lưu trú, Đức Giáo Hoàng Lêô đã gặp gỡ một nhóm gồm chín nam nữ tu sĩ, đại diện cho hơn 250 Hội dòng đang hoạt động tại Cameroon.

Theo một tuyên bố từ Văn phòng Báo chí Tòa Thánh, các bề trên dòng tu này đã mô tả những nỗ lực bác ái của họ tại quốc gia này, đặc biệt là hoạt động với giới trẻ, người tị nạn, nạn nhân của bạo lực và nạn buôn người.

Đức Giáo Hoàng sau đó nói với những người hiện diện rằng đời sống thánh hiến đòi hỏi “lòng can đảm triệt để”, để giải quyết “những vấn đề phức tạp nhất” của thế giới và mang lại sự giúp đỡ cho “những người mong đợi hy vọng, cần tình yêu của Chúa nhất”.

Đức Giáo Hoàng Lêô gặp gỡ chín bề trên dòng tu của Cameroon

 

Tổng thống Trump tiếp tục chỉ trích Đức Giáo Hoàng Lêô XIV– một phần bằng cách đưa ra tuyên bố sai sự thật về lập trường của Đức Giáo Hoàng đối với vũ khí hạt nhân.

Khi được người dẫn chương trình Kaitlan Collins của CNN hỏi lý do tại sao ông lại tranh cãi với Đức Giáo Hoàng, Trump nói rằng ông “không có gì chống lại Giáo hoàng” nhưng “tôi phải làm điều đúng đắn”. Vài phút sau, ông nói thêm: “Tôi không tranh cãi với ông ấy. Giáo hoàng đã đưa ra một tuyên bố. Ông ấy nói rằng Iran có thể sở hữu vũ khí hạt nhân. Tôi nói rằng Iran không thể sở hữu vũ khí hạt nhân.”

Collins đã lập tức phản bác lại và nói với Tổng thống rằng tuyên bố của ông ta về lời nói của Đức Giáo Hoàng là không đúng sự thật.

Đức Giáo Hoàng Lêô chưa từng đưa ra bất kỳ tuyên bố nào cho phép Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Trên thực tế, ngài đã nhiều lần lên án vũ khí hạt nhân và kêu gọi mạnh mẽ các quốc gia trên thế giới từ bỏ chúng.

Đức Giáo Hoàng cũng đã lên tiếng phản đối cuộc chiến mà Mỹ và Israel phát động chống lại Iran vào cuối tháng Hai. Nhưng việc đưa ra tuyên bố kêu gọi chấm dứt xung đột không đồng nghĩa với việc ủng hộ Iran sở hữu vũ khí hạt nhân; nhiều nhà phê bình cuộc chiến cũng cho rằng ngoại giao là cách tốt nhất để ngăn chặn Iran phát triển những vũ khí này.

Tổng thống Trump hoàn toàn có quyền lập luận rằng họ sai. Nhưng việc khẳng định lập trường này đồng nghĩa với việc họ thực sự nói rằng Iran có thể sở hữu vũ khí hạt nhân là một sự vu cáo trắng trợn.

Đức Giáo Hoàng Lêô đã nhiều lần lên án vũ khí hạt nhân.

Đức Giáo Hoàng Lêô, người Mỹ gốc, trước đây là Hồng Y Robert Prevost, được bầu làm Giáo hoàng vào tháng 5 năm 2025. Tháng sau, khi Israel đang trên bờ vực tấn công Iran, ngài nói: “Tình hình ở Iran và Israel đã xấu đi nghiêm trọng, và trong thời điểm nhạy cảm như vậy, tôi muốn mạnh mẽ nhắc lại lời kêu gọi về trách nhiệm và lý trí. Cam kết tạo ra một thế giới an toàn hơn, không có mối đe dọa hạt nhân, cần được theo đuổi thông qua sự gặp gỡ tôn trọng và đối thoại chân thành, để xây dựng một nền hòa bình lâu dài, dựa trên công lý, tình huynh đệ và thiện ích chung.”

Vài ngày sau, Đức Giáo Hoàng nói: “Giáo hội đau lòng trước tiếng kêu đau đớn vang lên từ những nơi bị tàn phá bởi chiến tranh, đặc biệt là Ukraine, Iran, Israel và Gaza. Chúng ta không bao giờ được quen với chiến tranh! Thật vậy, cám dỗ sử dụng vũ khí mạnh mẽ và hiện đại cần phải bị bác bỏ.”

Trong một tuyên bố vào tháng 7 năm 2025 nhân kỷ niệm 80 năm ngày Mỹ ném bom nguyên tử xuống các thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, Đức Giáo Hoàng Lêô nói: “Mặc dù nhiều năm đã trôi qua, hai thành phố này vẫn là những lời nhắc nhở sống động về nỗi kinh hoàng sâu sắc do vũ khí hạt nhân gây ra.” Ngài cũng nói: “Thật vậy, hòa bình đích thực đòi hỏi sự dũng cảm từ bỏ vũ khí – đặc biệt là những vũ khí có sức mạnh gây ra một thảm họa không thể tả xiết. Vũ khí hạt nhân xúc phạm nhân loại chung của chúng ta và cũng phản bội phẩm giá của tạo hóa, mà chúng ta được kêu gọi bảo vệ sự hài hòa của nó.” Và ngài kêu gọi “hãy bác bỏ ảo tưởng về an ninh được xây dựng trên sự hủy diệt lẫn nhau.”

Đức Tổng Giám Mục Gabriele Caccia, quan sát viên thường trực của Vatican tại Liên Hiệp Quốc, phát biểu vào tháng 10 năm 2025 rằng: “Tòa Thánh khẳng định niềm tin vững chắc rằng những nỗ lực nhằm kiểm soát, hạn chế, giảm thiểu và cuối cùng là loại bỏ vũ khí hạt nhân không phải là viễn cảnh phi thực tế, mà là một khả năng và một mệnh lệnh đạo đức cấp bách.”

Trong một tuyên bố vào Tháng Giêng năm 2026 nhân Ngày Hòa bình Thế giới, Đức Giáo Hoàng Lêô nói: “Ý tưởng về sức mạnh răn đe của quân đội, đặc biệt là răn đe hạt nhân, dựa trên sự phi lý của các mối quan hệ giữa các quốc gia, được xây dựng không phải trên luật pháp, công lý và lòng tin, mà trên nỗi sợ hãi và sự thống trị bằng vũ lực.”

Vào tháng 2 năm 2026, Giáo hoàng đã kêu gọi Mỹ và Nga không để hiệp ước vũ khí hạt nhân New START hết hạn mà không có thỏa thuận tiếp theo, nói rằng hiệp ước này là một “bước tiến quan trọng trong việc kiềm chế sự phổ biến vũ khí hạt nhân” và rằng “tình hình hiện tại đòi hỏi phải làm mọi điều có thể để ngăn chặn một cuộc chạy đua vũ trang mới có thể tiếp tục đe dọa hòa bình giữa các quốc gia”.

Vào tháng 3 năm 2026, Đức Giáo Hoàng Lêô đã đăng tải trên nền tảng mạng xã hội X: “Chúng ta hãy cùng nhau cầu nguyện để các quốc gia tiến tới giải trừ vũ khí hiệu quả, đặc biệt là giải trừ vũ khí hạt nhân, và để các nhà lãnh đạo thế giới lựa chọn con đường đối thoại và ngoại giao thay vì bạo lực.”

Trump leo thang dần từ 'thinks' – nghĩ rằng - đến 'gonna say' -sẽ nói - đến 'says' – nói.

Những tuyên bố của Tổng thống Trump về quan điểm gán cho Đức Giáo Hoàng Lêô về việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân đã leo thang trong suốt tuần này.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội tối Chúa Nhật, Tổng thống Trump đã chỉ trích Đức Giáo Hoàng một cách gay gắt, viết rằng: “Tôi không muốn một Giáo hoàng nghĩ rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là điều chấp nhận được.” Sau đó cùng đêm, Trump tiến xa hơn một bước khi nói với các phóng viên: “Chúng tôi không thích một Giáo hoàng nói rằng việc sở hữu vũ khí hạt nhân là điều chấp nhận được.”

Trump dùng một thủ đoạn mà ông thường xuyên dùng để tấn công những người mà ông ta cảm nhận là đối phương của mình. Những tuyên bố về những gì Đức Giáo Hoàng được cho là nghĩ rằng và những gì Đức Giáo Hoàng bị cáo buộc sẽ nói trong tương lai – khó bị bác bỏ một cách dứt khoát.

Tuy nhiên, lần này, ông ta tuyên bố Đức Giáo Hoàng Lêô đã nói rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là được phép. Đức Giáo Hoàng không hề nói như vậy. Đó là một lời vu cáo trắng trợn leo thang từ từ một cách có tính toán và quỷ quyệt.

---

Source:CNN

Fact check: Trump falsely claims Pope Leo said Iran can have a nuclear weapon

 

1. Hegseth cảnh báo Mỹ sẵn sàng nối lại giao tranh “với sức mạnh hơn bao giờ hết” nếu Tehran từ chối thỏa thuận.

Hôm thứ Năm, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth cáo buộc Iran cướp biển và khủng bố ở eo biển Hormuz, đồng thời cho biết Mỹ sẵn sàng nối lại cuộc chiến “với sức mạnh hơn bao giờ hết” nếu thỏa thuận ngừng bắn hiện tại chấm dứt.

Những phát biểu của ông Hegseth tại cuộc họp báo của Ngũ Giác Đài diễn ra trong bối cảnh các nỗ lực nối lại đàm phán trực tiếp giữa Mỹ và Iran đang được tiến hành, và sau khi Tổng thống Donald Trump ám chỉ rằng cuộc chiến có thể sắp kết thúc. Thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần hiện tại dự kiến sẽ kết thúc vào ngày 22 tháng 4.

Ông Hegseth cho biết tại buổi họp báo rằng Mỹ đang “ở vị thế tối đa để nối lại các hoạt động chiến đấu”, trong khi Iran không thể tái lập quân đội của mình.

“Đây không phải là một cuộc chiến ngang ngửa,” ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng trong khi Iran đang “khắc phục hậu quả từ các cơ sở bị đánh bom và tàn phá, chúng tôi ngày càng mạnh hơn.”

“Chúng tôi đang tái trang bị với sức mạnh lớn hơn bao giờ hết, và… thông tin tình báo tốt hơn bao giờ hết, khi các ông tự phơi bày hành động của mình trước con mắt giám sát của chúng tôi,” ông nói, hướng lời đến giới lãnh đạo Iran.

Ông Hegseth cũng khẳng định việc Iran phong tỏa eo biển Hormuz, một tuyến đường quan trọng cho nguồn cung dầu toàn cầu, không đồng nghĩa với việc kiểm soát tuyến đường thủy này.

Trong các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt chiến tranh, Iran đã yêu cầu tiếp tục kiểm soát eo biển, nơi Mỹ hồi đầu tuần này đã tuyên bố phong tỏa các tàu thuyền thuộc sở hữu hoặc trả phí cho Iran.

“Bạn không thể kiểm soát bất cứ điều gì,” Hegseth nói. “Nói rõ hơn, việc đe dọa bắn hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa vào các tàu, các tàu thương mại đang di chuyển hợp pháp trên vùng biển quốc tế, đó không phải là kiểm soát. Đó là cướp biển. Đó là khủng bố. Hải quân Hoa Kỳ kiểm soát giao thông ra vào eo biển vì chúng tôi có các nguồn lực và khả năng thực sự, và chúng tôi đang thực hiện cuộc phong tỏa này.”

Ông Hegseth cho biết, “chưa đến 10% sức mạnh hải quân của Mỹ” đã được triển khai để thực thi lệnh phong tỏa của Mỹ ở eo biển Hormuz.

“Phép tính đã rõ ràng. Chúng tôi đang sử dụng 10% lực lượng hải quân hùng mạnh nhất thế giới, trong khi các bạn chỉ có 0% lực lượng hải quân của mình,” ông nói thêm.

Hiện tại, Hải quân Mỹ có 16 tàu chiến, bao gồm 11 tàu khu trục, ba tàu tấn công đổ bộ, một Hàng Không Mẫu Hạm và một tàu chiến ven biển ở Trung Đông, trong tổng số khoảng 300 tàu chiến.

Tờ Wall Street Journal đưa tin, trong khi hải quân chính quy của Iran đã bị thiệt hại nặng nề kể từ khi chiến tranh bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, hạm đội tàu nhỏ và tàu tấn công được Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran sử dụng để tuần tra eo biển phần lớn vẫn còn nguyên vẹn.

Nên quay đầu lại.

Trong phần phát biểu của mình tại cuộc họp báo ở Ngũ Giác Đài, tướng Dan Caine, nhà lãnh đạo quân đội Mỹ, mô tả nỗ lực hải quân của Mỹ là một “cuộc phong tỏa các cảng và bờ biển của Iran” với việc thực thi “bên trong lãnh hải của Iran và trong vùng biển quốc tế”.

Ngoài ra, ông cho biết lực lượng Mỹ sẽ “tích cực truy đuổi bất kỳ tàu nào mang cờ Iran hoặc bất kỳ tàu nào cố gắng cung cấp hỗ trợ vật chất cho Iran” — ở bất cứ đâu trên thế giới.

Caine đã đưa ra lời cảnh báo rõ ràng cho bất kỳ tàu nào bị tấn công và cố gắng vượt qua lệnh phong tỏa của Mỹ ở eo biển Hormuz: “Hãy quay đầu hoặc chuẩn bị bị khám xét… Chúng tôi sẽ sử dụng vũ lực.”

Cho đến nay, chưa có tàu nào phải bị khám xét, và “mười ba tàu đã đưa ra quyết định sáng suốt là quay đầu lại”, Caine cho biết.

Ông cho biết lệnh phong tỏa “áp dụng cho tất cả các tàu, bất kể quốc tịch, đi vào hoặc ra khỏi các cảng của Iran” và bao gồm cả “các tàu thuộc hạm đội đen chở dầu của Iran”, định nghĩa hạm đội đen là “các tàu hoặc những tàu bất hợp pháp né tránh các quy định, lệnh trừng phạt hoặc yêu cầu bảo hiểm quốc tế”.

Tướng Caine cho biết, hơn 10.000 thủy thủ, Thủy Quân Lục Chiến và phi công sử dụng tàu chiến, máy bay và trực thăng đang nỗ lực thực thi lệnh phong tỏa, ví von chiến dịch này giống như “lái một chiếc xe thể thao xuyên qua bãi đậu xe siêu thị vào cuối tuần nhận lương”.

Ngày 28 tháng 2, Mỹ và Israel phát động chiến dịch ném bom vào Iran nhằm mục đích gây bất ổn cho chế độ Cộng hòa Hồi giáo và phá hủy các chương trình hỏa tiễn đạn đạo và hạt nhân của nước này.

Mỹ và Iran đã tổ chức các cuộc đàm phán hòa bình vào cuối tuần qua, trong bối cảnh lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần do Tổng thống Donald Trump tuyên bố tuần trước, nhưng các bất đồng lớn được tường trình vẫn còn tồn tại liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran, và nước trung gian hòa giải Pakistan hôm thứ Năm cho biết “vẫn chưa có ngày cụ thể” cho các cuộc đàm phán tiếp theo.

Mặc dù Iran, quốc gia mà các nhà lãnh đạo thề sẽ tiêu diệt Israel, phủ nhận việc tìm kiếm vũ khí hạt nhân, nhưng nước này đã cản trở các thanh tra quốc tế kiểm tra các cơ sở hạt nhân và việc làm giàu uranium đến mức không có ứng dụng hòa bình, viện dẫn đó là quyền chủ quyền của quốc gia.

Phát biểu tại Ngũ Giác Đài hôm thứ Năm, Hegseth nói rằng Mỹ sẽ bảo đảm rằng “Iran sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân”.

Thay vì tiếp tục chiến sự, Iran có thể tham gia đàm phán với Mỹ và “lựa chọn một tương lai thịnh vượng, một cây cầu vàng, và chúng tôi hy vọng các bạn sẽ làm như vậy”, ông Hegseth nói.

[Times Of Israel: Hegseth warns US ready to resume fighting ‘with more power than ever’ if Tehran spurns deal]

2. Các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine biến nhà máy lọc dầu lớn của Nga thành “núi lửa” dọc Hắc Hải.

Theo các nhân chứng và báo cáo chính thức, máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu Tuapse ở vùng Krasnodar Krai phía nam nước Nga trong một cuộc tấn công đêm 16 tháng 4.

Nhà máy lọc dầu Tuapse, một cơ sở của Rosneft, là một trong 10 nhà máy lọc dầu lớn nhất ở Nga.

Cư dân Tuapse báo cáo nghe thấy tiếng nổ trong khu vực giữa lúc máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công. Người dân địa phương cho biết máy bay điều khiển từ xa đã tấn công các bể chứa nhiên liệu tại nhà máy lọc dầu Tuapse, theo kênh Telegram Exilenova-Plus đưa tin.

Phân tích dựa trên các nguồn thông tin mở do kênh tin tức Astra của phe đối lập Nga trên Telegram thực hiện đã kết luận rằng nhà máy lọc dầu Tuapse đã bốc cháy sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa.

Thống đốc vùng Krasnodar, Veniamin Kondratyev, cũng báo cáo rằng một “doanh nghiệp trong khu vực hải cảng” đã bị trúng mảnh vỡ máy bay điều khiển từ xa, mặc dù ông không nêu tên nhà máy lọc dầu. Thống đốc cũng báo cáo về thương vong dân sự và thiệt hại đối với các tòa nhà dân cư.

Vụ tấn công nhằm vào các tòa nhà dân cư ở Tuapse, khiến hai trẻ em, 5 và 14 tuổi, thiệt mạng, ông Kondratyev cho biết. Hai người lớn khác được báo cáo là bị thương. Tất cả các cơ sở giáo dục trong thành phố đã hủy bỏ các lớp học vào ngày 16 tháng 4.

Bộ Tổng tham mưu Ukraine sau đó đã xác nhận cuộc tấn công vào nhà máy lọc dầu Tuapse trong bản tóm tắt các cuộc tấn công thành công ngày 16 tháng 4. Các đám cháy ở Tuapse đã lan rộng trong suốt cả ngày.

Dự án OSINT CyberBoroshno của Ukraine viết rằng “đám cháy đã lan rộng và có khả năng đã lan sang các hồ chứa nước lân cận.”

Bộ Tổng tham mưu ước tính sản lượng của Nhà máy lọc dầu Tuapse đạt 12 triệu tấn mỗi năm. Tờ Cyberboroshno tiếp tục đưa tin rằng Cảng Tuapse chịu trách nhiệm “lên đến 10% tổng lượng xuất khẩu sản phẩm dầu mỏ của Nga”.

Thành phố cảng Tuapse nằm cách thành phố lớn Sochi khoảng 75 km về phía tây bắc và thường xuyên bị máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công.

Nhà máy lọc dầu Tuapse có công suất chế biến khoảng 12 triệu tấn sản phẩm dầu mỏ mỗi năm. Cơ sở này đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp cho quân đội Nga, sản xuất xăng xe hơi, dầu diesel, dầu nhiên liệu và nguyên liệu thô cho ngành hóa dầu.

Nhà máy lọc dầu này từng là mục tiêu của các cuộc tấn công trước đây của Ukraine, một số cuộc tấn công đã khiến nhà máy phải tạm thời ngừng hoạt động.

Ukraine thường xuyên tấn công các mục tiêu quân sự và công nghiệp ở Nga và các vùng lãnh thổ bị Nga tạm chiếm bằng vũ khí tầm xa. Trong sáu tháng qua, lực lượng Ukraine đã tăng cường chiến dịch tấn công vào cơ sở hạ tầng dầu khí của Nga.

Ngày 15 tháng 4, Tổng tư lệnh Oleksandr Syrskyi báo cáo rằng chỉ riêng trong tháng 3, Ukraine đã tấn công 76 mục tiêu công nghiệp của Nga, trong đó có 15 nhà máy lọc dầu.

[Kyiv Independent: Ukrainian drone strikes turn major Russian oil refinery into 'volcano' along the Black Sea]

3. Lãnh đạo cao cấp của đảng Cộng hòa cảnh báo Ông Donald Trump cần có kế hoạch rút khỏi Iran.

Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune cho biết chính quyền Tổng thống Trump cần một kế hoạch “để chấm dứt cuộc chiến này”, khi Thượng Nghị Sĩ đảng Cộng hòa đến từ Nam Dakota bày tỏ lo ngại về diễn biến của cuộc chiến ở Iran trong cuộc phỏng vấn với Punchbowl News.

Những bình luận của lãnh đạo đảng Cộng hòa đề cập đến những hậu quả kinh tế và chính trị ngày càng gia tăng của cuộc chiến, với việc tiếp tục gây gián đoạn ở eo biển Hormuz đe dọa làm trầm trọng thêm những khó khăn kinh tế mà nước Mỹ đang phải gánh chịu. Cuộc chiến của Tổng thống Trump với Iran, bắt đầu từ sáu tuần trước, đã trở thành điểm nóng trong nội bộ đảng Cộng hòa, với một số thành viên cao cấp của đảng này bất đồng với tổng thống về cách ông giải quyết cuộc xung đột.

Trong sáu tuần qua, các chiến dịch quân sự của Mỹ chống lại Iran “đã rất hiệu quả và thành công, nhưng… họ cần một kế hoạch để kết thúc các hoạt động này, để đạt được một kết quả nhất định”, Thune nói với Punchbowl News.

Ông cho biết lệnh phong tỏa nhằm mục đích gia tăng áp lực kinh tế lên Iran và buộc Tehran quay trở lại bàn đàm phán sau khi các cuộc đàm phán cuối tuần kết thúc mà không đạt được bước đột phá nào.

Lãnh đạo đảng Cộng hòa lưu ý rằng cử tri của ông đang cảm nhận được tác động của chiến tranh, nói rằng, “Đây là một vấn đề lớn. Hiện đang là mùa gieo trồng. Vì vậy, nếu bạn không mua phân bón trước đó, bạn sẽ thực sự cảm nhận được điều đó. Và rõ ràng, nhiên liệu là một phần cực kỳ quan trọng trong sản xuất nông nghiệp.”

Phần lớn phân bón trên thế giới được sản xuất ở Trung Đông và thông thường, khoảng 220.000 tấn phân bón nitơ đi qua eo biển Hormuz. Theo số liệu thống kê của Ngân hàng Thế giới, giá của loại phân bón nitơ phổ biến nhất, urê, đã tăng 54% từ tháng Hai đến tháng Ba, đạt mức 726 đô la Mỹ/tấn.

Giá nhiên liệu cũng tăng vọt tại Mỹ, với mức trung bình toàn quốc do AAA công bố hôm thứ Ba là 4,12 đô la mỗi gallon. Năm ngoái, giá trung bình là 3,23 đô la mỗi gallon vào thời điểm này.

Nông nghiệp đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế của Nam Dakota, với khoảng 11% cư dân làm việc trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp - một trong những tỷ lệ cao nhất cả nước, theo USA Facts.

Cuộc chiến ngày càng trở nên không được lòng người dân Mỹ. Một cuộc thăm dò của Reuters/Ipsos vào cuối tháng 3 với 1.021 người trưởng thành cho thấy 60% phản đối các cuộc tấn công quân sự của Mỹ vào Iran, trong khi 35% ủng hộ. Cuộc thăm dò cũng cho thấy 66% cho rằng Mỹ nên nhanh chóng chấm dứt sự can thiệp của mình vào cuộc chiến, ngay cả khi không đạt được tất cả các mục tiêu, trong khi 27% cho rằng Mỹ nên tiếp tục can thiệp cho đến khi đạt được các mục tiêu đó, ngay cả khi điều đó kéo dài xung đột.

Bên cạnh sự phản đối của đảng Dân chủ, một số nhân vật nổi tiếng của đảng Cộng hòa cũng đã bất đồng với Tổng thống Trump về cách ông giải quyết cuộc xung đột, bao gồm Tucker Carlson, Megyn Kelly, Candace Owens, Alex Jones và cựu Dân biểu Marjorie Taylor Greene. Một số nhân vật nổi tiếng của đảng Cộng hòa đã chỉ trích những phát ngôn của tổng thống đối với Iran, bao gồm cả bài đăng tuần trước của ông rằng cả một nền văn minh có thể diệt vong, cũng như những người khác cho rằng ông đã từ bỏ tư tưởng và nền tảng “Nước Mỹ trên hết” của mình.

Một số nhà lập pháp thuộc đảng Cộng hòa thậm chí còn kêu gọi bãi bỏ Tu chính án thứ 25, điều khoản cho phép phó tổng thống và đa số thành viên nội các tuyên bố tổng thống không đủ khả năng thực hiện nhiệm vụ của mình.

Mỹ đã phong tỏa các cảng của Iran, trong khi Iran hạn chế và đe dọa việc lưu thông tàu thuyền qua eo biển Hormuz.

Tuần trước, hai nước đã đồng ý ngừng bắn hai tuần và đang thảo luận về khả năng tổ chức vòng đàm phán thứ hai.

[Newsweek: Top Republican Leader Warns Donald Trump Needs Iran Exit Plan]

4. Nga cảnh báo Âu Châu về việc máy bay điều khiển từ xa hỗ trợ Ukraine, gọi đó là sự leo thang leo thang chính trị.

Nga cảnh báo rằng sự hỗ trợ của Âu Châu đối với năng lực máy bay điều khiển từ xa của Ukraine có thể dẫn đến “những hậu quả khó lường”, đồng thời cáo buộc một số quốc gia trở thành một phần “hậu phương chiến lược” của Kyiv, theo Bộ Quốc phòng Nga.

Ukraine và các đối tác Âu Châu gần đây đã mở rộng hợp tác quốc phòng, bao gồm các thỏa thuận với Vương quốc Anh và Đức về các sáng kiến chung như cung cấp và sản xuất máy bay điều khiển từ xa, cùng với khoản viện trợ quân sự mới trị giá 2 tỷ euro (2,35 tỷ đô la) do Tây Ban Nha và Bỉ cam kết.

Bộ này cho biết các máy bay điều khiển từ xa được sử dụng trong các cuộc tấn công của Ukraine được sản xuất với sự hỗ trợ từ các cơ sở trên khắp Âu Châu, nêu tên các thành phố bao gồm Luân Đôn, Munich, Prague và Riga, cũng như các địa điểm sản xuất phụ tùng ở Tây Ban Nha và Ý.

Sự hỗ trợ của phương Tây dành cho ngành công nghiệp quốc phòng của Ukraine ngày càng bao gồm sản xuất chung, tài trợ và cung cấp phụ tùng từ nhiều quốc gia, đặc biệt là trong lĩnh vực máy bay điều khiển từ xa, lĩnh vực mà Kyiv đã nhanh chóng mở rộng để duy trì các cuộc tấn công tầm xa bên trong lãnh thổ Nga.

Nga cũng cho biết họ đã công bố tên và địa chỉ của các công ty bị cáo buộc tham gia sản xuất máy bay điều khiển từ xa, nói rằng điều này nhằm mục đích thông báo cho công chúng Âu Châu về những gì họ mô tả là “nguồn gốc thực sự” của các mối đe dọa đối với an ninh Âu Châu.

Trong những tháng gần đây, Ukraine đã tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa tầm xa nhằm vào các mục tiêu quân sự và công nghiệp bên trong Nga. Chỉ riêng trong tháng 3, lực lượng Ukraine đã tấn công hơn 70 mục tiêu công nghiệp, bao gồm các cơ sở dầu khí, như một phần của chiến dịch liên tục nhằm làm suy yếu năng lực quân sự và kinh tế của Nga.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã coi việc hội nhập quốc phòng chặt chẽ hơn với Âu Châu là một nhu cầu chiến lược, tuyên bố rằng “Ukraine sẽ thống nhất với hệ thống an ninh Âu Châu hoặc Âu Châu sẽ trở thành một phần của Nga”, trong bối cảnh Kyiv đang tăng cường quan hệ quốc phòng với các đối tác Âu Châu.

[Kyiv Independent: Russia warns Europe over drone support for Ukraine, calls it escalation]

5. Trung Quốc cảnh báo đồng minh Mỹ về kế hoạch hỏa tiễn năm 2030.

Bắc Kinh vừa đưa ra lời phản đối mới nhất về kế hoạch của Nhật Bản triển khai hỏa tiễn phòng không tầm trung trên một hòn đảo nhỏ gần Đài Loan, sau khi thị trưởng hòn đảo này ra tín hiệu rằng ông sẽ chấp nhận việc triển khai.

Phát ngôn nhân của Bộ Ngoại giao Trung Quốc là Vương Văn Bân (Wang Wenbin - 王文斌), cho biết trong cuộc họp báo thường kỳ “Trung Quốc hết sức quan ngại về những diễn biến này. Dưới cái cớ ‘phòng thủ’ và ‘phản công’, Nhật Bản đang tăng cường triển khai một loạt vũ khí tấn công, bao gồm cả hỏa tiễn, ở các khu vực giáp biên giới Trung Quốc.”

Bộ Quốc phòng Nhật Bản hồi tháng Hai đã xác nhận kế hoạch triển khai hệ thống hỏa tiễn phòng không Type-03 Chu-SAM và một đơn vị quân đội vận hành chúng trên đảo Yonaguni vào năm tài chính 2030. Hòn đảo này do tỉnh Okinawa quản lý và nằm cách bờ biển phía đông Đài Loan khoảng 70 dặm.

Bộ trưởng Quốc phòng Shinjiro Koizumi đã kêu gọi Nhật Bản tăng cường khả năng răn đe trên khắp các đảo phía tây nam trong bối cảnh căng thẳng leo thang với Trung Quốc—đặc biệt là về Đài Loan, hòn đảo tự trị mà Bắc Kinh coi là một tỉnh ly khai.

Động thái này “tương đương với việc thiết lập một cứ điểm tiền tuyến cho đối đầu quân sự, đe dọa hòa bình và ổn định khu vực”. “Dưới sự thúc đẩy của các lực lượng cánh hữu ở Nhật Bản, chính sách an ninh của đất nước đang chuyển sang hướng tấn công, bành trướng và nguy hiểm, vượt xa phạm vi ‘tự vệ’ và ‘phòng thủ độc quyền’, điều này cũng là một nghịch lý khi Nhật Bản tự xưng là một ‘quốc gia yêu chuộng hòa bình’”.

Theo hãng tin Jiji News, trong cuộc gặp với ông Koizumi, Thị trưởng Yonaguni, ông Tsuneo Uechi, cho biết ông dự định chấp nhận kế hoạch triển khai lực lượng nhưng cảnh báo không nên điều động thêm quân đến đó.

Trước đây, cư dân đảo Yonaguni đã bày tỏ lo ngại rằng việc triển khai quân sự này có thể biến hòn đảo thành mục tiêu trong trường hợp xảy ra xung đột với lực lượng Trung Quốc.

Được lắp đặt trên các xe tải 8x8, hỏa tiễn phòng không Chu-SAM loại 03 sử dụng radar mảng pha có khả năng theo dõi tới 100 máy bay, hỏa tiễn đạn đạo hoặc máy bay điều khiển từ xa, và có thể tấn công khoảng chục mục tiêu cùng lúc. Tầm bắn của nó—khoảng 30 dặm—còn kém xa bờ biển phía đông Đài Loan, chứ chưa nói đến không phận Trung Quốc đại lục.

Quan hệ Tokyo-Bắc Kinh đã leo thang kể từ tháng 11, khi Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cho rằng việc Trung Quốc phong tỏa Đài Loan có thể cấu thành tình trạng khẩn cấp, cần sự can thiệp chung của Nhật Bản và đồng minh Mỹ. Bắc Kinh coi phát biểu này là bằng chứng về việc Nhật Bản tái quân sự hóa và đã đáp trả bằng một loạt các biện pháp kinh tế và ngoại giao.

Đối mặt với điều mà Takaichi gọi là “môi trường an ninh nghiêm trọng và phức tạp nhất kể từ Thế chiến II”, Nhật Bản đã tăng gấp đôi chi tiêu quốc phòng lên 2% GDP từ mức 1%. Chính quyền Takaichi cũng đang thúc đẩy việc nới lỏng các hạn chế xuất khẩu vũ khí đã tồn tại hàng thập niên nhằm tăng cường ngành công nghiệp quốc phòng và cải thiện khả năng tương tác với các đối tác trong khu vực.

[Newsweek: China Warns US Ally Over 2030 Missile Plan]

6. Tổng thống Zelenskiy gặp Meloni, ca ngợi thỏa thuận máy bay điều khiển từ xa sắp tới với Ý.

Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã đến Rôma vào ngày 15 tháng 4 để hội đàm với Thủ tướng Ý Giorgia Meloni, tiếp tục chuyến công du ngoại giao khắp Âu Châu của ông.

Trong chuyến thăm, Tổng thống Zelenskiy nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường khả năng phòng không của Ukraine và cho biết Kyiv và Rôma đang “thảo luận chi tiết” về một thỏa thuận máy bay điều khiển từ xa sắp tới.

“Ý rất quan tâm đến việc phát triển sản xuất chung, đặc biệt là trong lĩnh vực máy bay điều khiển từ xa, lĩnh vực mà Ukraine đã trở thành quốc gia hàng đầu trong những năm gần đây”, Meloni cho biết trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Zelenskiy sau cuộc hội đàm tại Cung điện Chigi.

Tổng thống Zelenskiy kêu gọi tăng cường hợp tác phòng không giữa các đối tác Âu Châu, đồng thời đề nghị Ukraine cung cấp chuyên môn trong việc chống lại máy bay điều khiển từ xa và hỏa tiễn.

“Tất cả chúng ta đều cần một hệ thống phòng thủ thực sự hiệu quả có thể bảo vệ chống lại mọi mối đe dọa. Chiến tranh đã thay đổi”, Tổng thống Zelenskiy nói.

Meloni tái khẳng định sự ủng hộ của Ý đối với Ukraine và kêu gọi tăng cường áp lực kinh tế lên Nga, đặc biệt là thông qua gói trừng phạt thứ 20 của Liên Hiệp Âu Châu, hiện đang bị Hung Gia Lợi ngăn chặn.

Hai nhà lãnh đạo tiếp tục thảo luận về những nỗ lực của Kyiv nhằm gia nhập Liên Hiệp Âu Châu, khoản vay 90 tỷ euro (105 tỷ đô la) của Liên Hiệp Âu Châu dành cho Ukraine, tình hình chiến trường và xung đột Mỹ-Iran.

Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức, Tổng thống Zelenskiy cũng đã gặp Tổng thống Ý Sergio Mattarella tại Cung điện Quirinale, người đã nhấn mạnh “tình hữu nghị sâu sắc” giữa Ý và Ukraine, theo hãng tin Ansa.

Ý đã hỗ trợ Ukraine kể từ khi chiến tranh toàn diện bùng nổ. Rôma đã cung cấp 12 gói viện trợ quốc phòng từ năm 2022 đến năm 2025, bao gồm hệ thống phòng không SAMP/T được chuyển giao cùng với Pháp, và cam kết tiếp tục hỗ trợ quân sự trong năm nay.

Những tuần gần đây, Tổng thống Zelenskiy đã thực hiện một loạt chuyến thăm ngoại giao khắp Âu Châu để hoàn tất các thỏa thuận song phương và vận động sự ủng hộ cho Ukraine trong bối cảnh Nga đang tiến hành cuộc xâm lược toàn diện.

Tổng thống Ukraine đã có chuyến thăm Na Uy và Đức vào ngày 14 tháng 4, ký kết các thỏa thuận về sản xuất vũ khí chung và bảo đảm cam kết tăng cường hệ thống phòng không.

Kyiv đang tìm kiếm sự hợp tác chặt chẽ hơn với Âu Châu khi sự chú ý của Mỹ chuyển sang cuộc chiến với Iran, hiện đang trong tình trạng ngừng bắn mong manh.

Cuộc xung đột ở Trung Đông cũng làm nổi bật sự rạn nứt ngày càng lớn giữa Washington và các đồng minh Âu Châu.

Âu Châu đã từ chối tham gia cùng Mỹ trong nỗ lực chiến tranh và gửi tàu chiến để mở lại eo biển Hormuz - một hành lang quan trọng cho khoảng một phần tư thương mại dầu mỏ toàn cầu - khiến Tổng thống Trump đe dọa rút khỏi NATO.

Thủ tướng Meloni, lãnh đạo cánh hữu của Ý, người từ lâu đã ủng hộ Tổng thống Trump, cũng tìm cách giữ khoảng cách với tổng thống Mỹ sau những phát ngôn miệt thị của ông đối với Giáo hoàng Lêô XIV. Tổng thống Trump đã phản bác lại bà Meloni, gọi những bình luận của bà là “gây sốc”.

[Kyiv Independent: Zelensky meets Meloni, touts upcoming drone deal with Italy]

7. Li Băng cho biết số người thiệt mạng trong cuộc tấn công đang diễn ra của Israel nhằm vào Hezbollah đã lên tới 2.167 người.

Bộ Y tế Li Băng hôm thứ Tư cho biết số người thiệt mạng trong chiến dịch quân sự đang diễn ra của Israel nhằm vào nhóm Hezbollah được Iran hậu thuẫn tại nước này đã lên tới 2.167 người.

Theo Bộ Quốc phòng, ít nhất 7.061 người đã bị thương, và bộ này không phân biệt giữa thương vong dân thường và thương vong chiến đấu trong số liệu của mình. Số liệu do Bộ này công bố hôm thứ Tư bao gồm thương vong được ghi nhận kể từ đầu tháng Ba, khi Israel tăng cường đáng kể các cuộc không kích ở Li Băng.

Lực lượng Israel cũng đã xâm lược một phần đáng kể miền nam Li Băng, và các nhà lãnh đạo Israel tuyên bố sẽ tiếp tục các hoạt động cho đến khi mối đe dọa từ Hezbollah đối với công dân Israel được loại bỏ.

Kể từ khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn hai tuần, Israel đã giảm bớt các cuộc tấn công vào các khu vực khác của Li Băng, bao gồm cả thủ đô Beirut.

Tehran phản đối các cuộc tấn công liên tục của Israel nhằm vào Hezbollah vì cho rằng đó là vi phạm thỏa thuận giữa Iran và Washington, nhưng Israel và chính quyền Tổng thống Trump khẳng định Li Băng chưa bao giờ là một phần của thỏa thuận đó.

Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Iran hôm thứ Tư cho biết nước này vẫn kiên quyết yêu cầu chấm dứt chiến tranh ở Li Băng như một phần của bất kỳ thỏa thuận cuối cùng nào với Mỹ về một thỏa thuận hòa bình rộng lớn hơn.

“ Vấn đề này đã được xem xét nghiêm chỉnh trong các cuộc đàm phán ở Islamabad và vẫn đang được theo dõi sát sao,” phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Esmail Baqaei cho biết hôm thứ Tư tại Tehran. “Mọi thỏa thuận đều có hai mặt. Nếu một phần của thỏa thuận bị vi phạm, phía bên kia cũng có quyền giảm bớt các cam kết của mình tương ứng với mức độ vi phạm đó.”

[CBSNews: Death toll from Israel's ongoing offensive against Hezbollah has hit 2,167, Lebanon says]

8. Cộng đồng mạng Trung Quốc chế giễu “trạm thu phí” của Tổng thống Trump ở eo biển Hormuz.

Việc Mỹ áp đặt lệnh cấm vận kép đối với Iran đang trở thành chủ đề thịnh hành trên mạng xã hội Trung Quốc, nơi cư dân mạng tỏ ra thích thú khi ví nó như một “trạm thu phí”.

Kể từ khi Mỹ và Israel phát động các cuộc tấn công vào ngày 28 tháng 2, Iran đã duy trì lợi thế bằng cách phong tỏa eo biển Hormuz, nơi vận chuyển một phần năm lượng dầu xuất khẩu bằng đường biển của thế giới trong thời bình. Khi cú sốc dầu mỏ gây ra áp lực quốc tế buộc phải mở lại tuyến đường này, Tehran trong những tuần gần đây đã đưa ra một hệ thống hộ tống các tàu được phép đi qua vùng biển của mình, mà một số người gọi là “trạm thu phí”.

Hôm thứ Hai, Mỹ đã áp đặt lệnh phong tỏa riêng của mình đối với các tàu rời cảng Iran, sau khi các cuộc đàm phán căng thẳng với Iran cuối tuần qua không đạt được thỏa thuận ngừng bắn lâu dài. Trên mạng xã hội, Tổng thống Trump tuyên bố sẽ từ chối cho phép các tàu bị phát hiện đã trả cho Iran cái mà ông gọi là “phí bất hợp pháp” đi qua.

Tòa Bạch Ốc đã hướng Newsweek đến tuyên bố của Tổng thống Trump. Newsweek đã liên hệ với Ngũ Giác Đài qua email để xin bình luận.

Kể từ khi Tổng thống Trump đưa ra thông báo, cư dân mạng Trung Quốc đã lên tiếng về điều mà họ mô tả là “trạm thu phí” thứ hai - lần này do Washington điều hành. Bộ Tư lệnh Trung ương của quân đội Mỹ, đơn vị chịu trách nhiệm thực hiện chiến dịch này, vẫn chưa công bố kế hoạch thu phí quá cảnh.

“Người Mỹ: Vì các bạn có quá nhiều tiền và sẵn lòng trả phí quá cảnh, nên chúng tôi không phiền nếu các bạn trả thêm một khoản phí nữa”, một người viết trên nền tảng mạng xã hội Weibo.

“Chẳng phải những tên cướp biển Somalia trước đây cũng làm công việc tương tự sao?” một người khác nói đùa.

Một số người suy đoán rằng tình hình có thể leo thang hơn nữa, với việc các nước vùng Vịnh áp đặt thêm các lệnh phong tỏa. Những người khác chia sẻ các bản đồ đã được chỉnh sửa minh họa các lớp phong tỏa giả định như vậy, trong một số trường hợp chồng chất lên nhau đến mức phi lý.

“Thật tuyệt vời nếu Yemen xây dựng thêm một trạm thu phí nữa,” một người dùng Weibo bình luận, tưởng tượng ra một trạm thu phí tương tự ở eo biển Bab el-Mandeb phía nam nước này.

Mạng xã hội Trung Quốc bị kiểm duyệt rất chặt chẽ, và nội dung chính trị không được lan truyền rộng rãi nếu không có sự chấp thuận ngầm của Bắc Kinh.

Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm Thứ Tư, 15 Tháng Tư, gọi hành động leo thang căng thẳng của Mỹ là “nguy hiểm và vô trách nhiệm”.

Phát ngôn nhân của Bộ Ngoại giao Trung Quốc là Vương Văn Bân (Wang Wenbin - 王文斌) nói với các phóng viên: “Phía Mỹ đã tăng cường triển khai quân sự và áp dụng các hành động phong tỏa có mục tiêu, điều này chỉ làm gia tăng mâu thuẫn, làm trầm trọng thêm căng thẳng, phá vỡ tình hình ngừng bắn vốn đã mong manh và ảnh hưởng hơn nữa đến an ninh giao thông qua eo biển”.

Trung Quốc, một đối tác chính trị lâu năm của Iran, có lợi ích đặc biệt quan trọng trong việc nối lại hoạt động vận chuyển hàng hóa, vì quốc gia Trung Đông này cung cấp khoảng 40% lượng dầu nhập khẩu của Trung Quốc.

Các nhà ngoại giao Trung Quốc được tường trình đã tham gia hậu trường vào đề nghị làm trung gian hòa giải của Pakistan trong các cuộc đàm phán cuối tuần qua.

Vòng đàm phán trực tiếp đầu tiên đã không đạt được thỏa thuận lâu dài, phía Mỹ cho rằng Iran đã bác bỏ các yêu cầu chính, bao gồm việc từ bỏ làm giàu uranium vì lo ngại nước này có thể phát triển vũ khí hạt nhân. Tehran cáo buộc Washington đưa ra những yêu cầu quá đáng và thay đổi lập trường.

Cả hai bên đều cho biết đã có một số tiến triển, và các quan chức Pakistan cho biết Islamabad đã đề xuất vòng đàm phán thứ hai có thể diễn ra sớm nhất vào thứ Năm.

[Newsweek: Chinese Internet Mocks Trump’s ‘Tollbooth’ in Strait of Hormuz]

9. Iran cho biết việc giải phóng các tài sản tài chính bị đóng băng của nước này là một phần của các cuộc đàm phán gián tiếp đang diễn ra với Mỹ.

Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Iran hôm thứ Tư cho biết việc giải phóng hàng tỷ đô la tài sản bị đóng băng của chính phủ Iran đang được thảo luận như một phần của thỏa thuận mới tiềm năng với Mỹ nhằm chấm dứt chiến tranh.

Qatar cho biết họ vẫn còn 6 tỷ đô la tài sản của Iran bị đóng băng nguyên vẹn, và Bộ Tài chính Mỹ cần phải phê duyệt việc giải phóng số tiền này cho Tehran.

“Đây là một trong những vấn đề đã được thảo luận,” phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baqaei nói với các phóng viên ở Tehran hôm thứ Tư, đề cập đến các cuộc thảo luận do Pakistan làm trung gian giữa Iran và Mỹ.

Ông Baqaei nói: “Theo quan điểm của chúng tôi, việc trả lại tài sản của Iran không phải là một sự nhượng bộ. Đó là quyền của Iran đã bị xâm phạm. Điều đó giống như việc ai đó lấy trộm tài sản của bạn rồi muốn trả lại như một sự nhượng bộ”.

“Vấn đề này là một trong những yêu cầu của chúng tôi và đã được nêu ra ở đó. Nhưng thực tế là chúng tôi đã không đạt được kết luận cuối cùng, cũng như không đạt được kết luận nào đối với các vấn đề khác”, ông Baqaei nói, đồng thời lưu ý rằng các quan chức ngân hàng trung ương và các quan chức tài chính khác từ cả Iran và Mỹ đều tham gia vào vòng đàm phán trước đó.

Tuần trước, một quan chức cao cấp của Mỹ đã nói với Jennifer Jacobs của đài CBS News rằng Mỹ chưa đồng ý thả bất kỳ tài sản nào của Iran bị đóng băng như một phần của thỏa thuận ngừng bắn.

[CBSNews: Iran says release of its frozen financial assets part of ongoing indirect discussions with U.S.]

10. Tổng thống Trump nói Israel và Li Băng đã đồng ý ngừng bắn.

Tổng thống Trump thông báo trên Truth Social hôm thứ Năm rằng Israel và Li Băng đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn, sau khi việc Israel tiếp tục ném bom nước láng giềng trở thành điểm mấu chốt trong các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran về cuộc xung đột rộng hơn.

“Tôi vừa có cuộc hội đàm tuyệt vời với Tổng thống Joseph Aoun đáng kính của Li Băng và Thủ tướng Bibi Netanyahu của Israel,” Tổng thống Trump viết. “Hai nhà lãnh đạo này đã đồng ý rằng để đạt được HÒA BÌNH giữa hai nước, họ sẽ chính thức bắt đầu một lệnh NGỪNG BẮN kéo dài 10 ngày vào lúc 5 giờ chiều giờ miền Đông.”

Thông báo của Tổng thống Trump đặt ra nhiều câu hỏi chưa được giải đáp về chi tiết của thỏa thuận. Chiến dịch ném bom của Israel ở Li Băng là một phần trong cuộc xung đột kéo dài với nhóm phiến quân Hezbollah chứ không phải lực lượng quân đội nước này. Chính phủ Li Băng có rất ít quyền kiểm soát đối với nhóm này, vì vậy một thỏa thuận ngừng bắn với đại diện chính thức của nước này không nhất thiết có nghĩa là chiến tranh sẽ chấm dứt.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố rằng thỏa thuận ngừng bắn là “cơ hội để tạo dựng một thỏa thuận hòa bình lịch sử” giữa hai nước.

Ông Netanyahu nói rằng Israel có hai yêu cầu “cơ bản”: giải giáp Hezbollah và một thỏa thuận hòa bình bền vững.

Ngược lại, Hezbollah yêu cầu Israel rút quân khỏi Li Băng và chấm dứt các hành động quân sự.

Ông Netanyahu cho biết ông đã bác bỏ các yêu cầu của Hezbollah.

“Chúng tôi vẫn ở lại Li Băng trong một vùng đệm an ninh được tăng cường”, ông Netanyahu nói.

Thủ tướng Israel cũng cho biết ông đã nói chuyện với Tổng thống Trump, và tổng thống “vô cùng quyết tâm” duy trì lệnh phong tỏa hải quân ở eo biển Hormuz và phá bỏ những gì còn lại của năng lực hạt nhân của Iran.

“Ông ấy không từ bỏ việc này,” Netanyahu nói.

Trước đó, Tổng thống Trump cho biết ông đang cử Phó Tổng thống JD Vance, Ngoại trưởng Marco Rubio và Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, đến làm việc với hai nước để đàm phán.

Tổng thống Trump nói với các phóng viên rằng Israel và Li Băng “sẽ lo liệu chuyện của Hezbollah” và các nhà lãnh đạo từ cả hai nước “có thể” sẽ đến Tòa Bạch Ốc trong những ngày tới.

Tổng thống đã đăng tải trên mạng xã hội rằng ông đang mời Netanyahu và Aoun đến Tòa Bạch Ốc để tham dự một cuộc gặp thượng đỉnh.

Ông Netanyahu, người bị các đồng minh ở Âu Châu chỉ trích mạnh mẽ vì tiếp tục tấn công Li Băng ngay cả sau khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn tạm thời vào đầu tháng Tư, đã cam kết đàm phán hòa bình với Beirut vào tuần trước.

Nhưng việc ngừng bắn, dù chỉ tạm thời, cũng có thể là một bước tiến quan trọng. Iran, nước mà giới lãnh đạo khẳng định Li Băng đã được đưa vào thỏa thuận ngừng bắn mà họ đàm phán với Mỹ, tiếp tục tấn công các mục tiêu trên khắp Trung Đông trong khi Israel tấn công Beirut.

“Nếu Mỹ muốn làm sụp đổ nền kinh tế của mình bằng cách để Netanyahu phá hoại ngoại giao, thì đó sẽ là sự lựa chọn cuối cùng của họ,” Ngoại trưởng Iran Seyed Abbas Araghchi nói trên đài X tuần trước. “Chúng tôi nghĩ rằng điều đó thật ngu ngốc nhưng chúng tôi đã chuẩn bị sẵn sàng cho điều đó.”

[Newsweek: Trump says Israel and Lebanon have agreed to a ceasefire]

11. Bộ Tài chính Mỹ ban hành lệnh trừng phạt nhắm vào các mạng lưới buôn lậu dầu mỏ bị cáo buộc của Iran.

Bộ Tài chính Mỹ hôm thứ Tư thông báo đã ban hành lệnh trừng phạt đối với một mạng lưới buôn lậu dầu mỏ bị cáo buộc do con trai của một quan chức an ninh cao cấp của Iran (nay đã qua đời) điều hành, cũng như những người liên quan đến kế hoạch “đổi dầu lấy vàng” dưới thời cựu lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro.

Bộ Tài chính Mỹ cho biết, các lệnh trừng phạt mới nhất do Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài, gọi tắt là OFAC ban hành nhắm vào hơn hai chục cá nhân, công ty và tàu thuyền do Mohammad Hossein Shamkhani điều hành. Cha của Mohammad Hossein Shamkhani là Ali Shamkhani, cố vấn của cựu Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei.

“Bộ Tài chính đang mạnh tay triển khai Chiến dịch Khủng hoảng Kinh tế bằng cách nhắm vào giới tinh hoa trong chế độ như gia đình Shamkhani, những kẻ tìm cách trục lợi trên lưng người dân Iran”, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết trong một tuyên bố.

Theo thông báo của bộ này, Seyed Naiemaei Badroddin Moosavi, một người bị cáo buộc là nhà tài trợ cho nhóm phiến quân Hezbollah được Iran hậu thuẫn, cũng như ba công ty có liên quan đến một vụ rửa tiền bị cáo buộc liên quan đến việc bán dầu của Iran để đổi lấy vàng của Venezuela, cũng nằm trong danh sách trừng phạt.

“Do hành động ngày hôm nay, tất cả tài sản và quyền lợi tài sản của những người bị chỉ định hoặc bị phong tỏa nêu trên, hiện đang ở Hoa Kỳ hoặc thuộc quyền sở hữu hoặc kiểm soát của công dân Hoa Kỳ, đều bị phong tỏa và phải được báo cáo cho OFAC”, bộ này cho biết trong một thông cáo báo chí.

Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Tommy Pigott cho biết trong một tuyên bố rằng các lệnh trừng phạt là một phần trong kế hoạch của Mỹ nhằm hạn chế khả năng tạo ra doanh thu của Iran khi Iran “cố gắng giữ eo biển Hormuz làm con tin”.

Ông Pigott cho biết: “Các kế hoạch phức tạp liên quan đến dầu mỏ, vàng bất hợp pháp của Iran và việc tài trợ khủng bố cho thấy Iran và các đối tác của họ sẽ làm đến mức nào để né tránh các lệnh trừng phạt và tài trợ cho các hoạt động xấu xa”.

[CBSNews: U.S. Treasury issues sanctions targeting Iran's alleged oil smuggling networks]

12. Pháp trả tự do cho tàu chở dầu thuộc hạm đội ngầm có liên hệ với Nga sau khi công ty điều hành nộp phạt.

Ngày 16 tháng 4, Cơ quan Hàng hải Địa Trung Hải thông báo Pháp đã thả tàu chở dầu Deyna, được tường trình thuộc hạm đội ngầm của Nga, sau khi bắt giữ tàu này vào cuối tháng 3.

Ngày 20 tháng 3, tàu bị quân đội Pháp chặn lại vì nghi ngờ treo cờ giả. Tàu chở dầu này đang di chuyển dưới cờ Mozambique và đã khởi hành từ Murmansk, Nga.

Nga đã tập hợp một hạm đội bóng tối kể từ khi phát động cuộc xâm lược toàn diện vào năm 2022.

Mạng lưới này dựa vào các công ty ma, cấu trúc sở hữu mờ ám và thường xuyên thay đổi quốc kỳ để che giấu mối liên hệ với Mạc Tư Khoa và né tránh các lệnh trừng phạt của phương Tây đối với xuất khẩu dầu mỏ của Nga.

Vào tháng 3, tòa án đã ra lệnh cho công ty vận hành tàu Deyna phải nộp phạt. Chính quyền tỉnh cho biết công ty đã chuyển tiền và cam kết sẽ xin cấp cờ mới cho tàu.

Giới chức Pháp cho biết thêm rằng tàu chở dầu này sẽ tiếp tục được giám sát hàng hải trong suốt quá trình di chuyển cho đến khi rời khỏi vùng biển thuộc quyền tài phán của Pháp.

Paris đã tăng cường nỗ lực kiềm chế hạm đội ngầm của Nga, chặn bắt các tàu thuyền trong vùng biển thuộc chủ quyền của mình vào tháng 9 năm 2025 và một lần nữa vào Tháng Giêng như một phần của chiến dịch nhằm ngăn chặn việc né tránh lệnh trừng phạt.

Ukraine hoan nghênh các biện pháp này và nhiều lần kêu gọi các đồng minh Âu Châu cập nhật luật cho phép tịch thu các tàu thuộc hạm đội bóng ma và tái sử dụng hàng hóa của chúng cho mục đích an ninh Âu Châu.

[Kyiv Independent: France releases Russia-linked shadow fleet tanker after operator pays fine]

 

1. Mỹ cảnh báo các tàu thuyền: “Quay đầu lại hoặc chuẩn bị bị khám xét”.

Các quan chức quốc phòng cao cấp của Mỹ đã sử dụng cuộc họp báo của Ngũ Giác Đài để mô tả cách lực lượng Mỹ thực thi lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran, bao gồm cả các cảnh báo được đưa ra trực tiếp cho các thuyền trưởng khi tiếp cận vùng biển bị hạn chế.

Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Dan Caine và Tư lệnh Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ, Tướng Brad Cooper, cho biết các tàu chiến của Mỹ liên tục chỉ thị các tàu khác quay đầu nếu chúng cố gắng đi đến hoặc rời khỏi các cảng của Iran, trong đó ông Caine đã nêu rõ ngôn ngữ được sử dụng trên các kênh liên lạc vô tuyến mở.

Thông tin cập nhật được đưa ra trong bối cảnh cuộc chiến với Iran tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy vận tải biển và năng lượng toàn cầu, với nhiều tàu thuyền và thủy thủ bị mắc kẹt ở Vịnh Ba Tư giữa sự không chắc chắn về việc liệu ngoại giao có thể tạo điều kiện thuận lợi cho việc đi lại qua eo biển Hormuz hay không.

Việc phong tỏa hải quân các cảng của Iran vẫn là một trong những công cụ quan trọng nhất của Washington trong cuộc xung đột đã gây ra điều mà các nhà phân tích năng lượng mô tả là sự gián đoạn lớn nhất trong lịch sử nguồn cung dầu khí toàn cầu. Khoảng 20% lượng dầu và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới thường đi qua eo biển Hormuz, khiến việc hạn chế kéo dài trở thành mối lo ngại về kinh tế toàn cầu.

Đối với vận tải thương mại, các thủ tục được mô tả hôm thứ Năm nhấn mạnh rằng việc thực thi là chủ động và trực tiếp, chứ không phải mang tính biểu tượng. Các tàu cố gắng vượt qua lệnh phong tỏa sẽ phải đối mặt với việc bị khám xét và tịch thu, ảnh hưởng đến phí bảo hiểm, quyết định thay đổi tuyến đường và sự sẵn lòng của thủy thủ đoàn khi vào khu vực này.

Buổi họp báo hôm thứ Năm đã đưa ra lời giải thích công khai rõ ràng nhất cho đến nay về cách thức phong tỏa trên biển đang được thực hiện.

Caine tập trung bài phát biểu của mình vào quy trình thực thi, đưa ra một bản tường thuật chi tiết về các cảnh báo vô tuyến được gửi đến các tàu. Ông mô tả một sĩ quan cấp dưới trên cầu tàu của một tàu khu trục Mỹ đang truyền đi một thông điệp tiêu chuẩn.

“ Một sĩ quan cấp dưới nhấc micro lên và truyền đạt, tôi xin trích dẫn nguyên văn: 'Đừng cố gắng phá vỡ lệnh phong tỏa. Các tàu sẽ bị khám xét để chặn bắt và tịch thu khi đang di chuyển đến hoặc đi từ các cảng của Iran. Hãy quay đầu hoặc chuẩn bị bị khám xét. Nếu các bạn không tuân thủ lệnh phong tỏa này, chúng tôi sẽ sử dụng vũ lực'“, Caine nói.

Caine nhấn mạnh rằng lời cảnh báo được củng cố bởi sự hiện diện vật lý của lực lượng hải quân Mỹ. Ông nói, khi thông điệp được phát đi, các thuyền trưởng có thể “thực sự nhìn thấy, cảm nhận và nhận ra áp lực xung quanh họ” khi các tàu chiến Mỹ di chuyển gần đó. Ông mô tả chiến dịch này như một “cỗ máy được tinh chỉnh hoàn hảo”.

Theo Caine, quy trình cảnh báo và quay đầu đã được thực hiện 13 lần kể từ khi cuộc phong tỏa bắt đầu vào thứ Hai, với các tàu chọn quay đầu thay vì tiếp tục di chuyển.

Đô Đốc Cooper nhấn mạnh rằng lệnh phong tỏa chỉ tập trung vào giao thông liên quan đến các cảng của Iran, chứ không phải là nỗ lực đóng cửa hoàn toàn eo biển Hormuz.

Thông tin cập nhật về quân sự được đưa ra trong bối cảnh các báo cáo mới nhấn mạnh khả năng Tehran đang thực hiện các động thái ngoại giao. Một báo cáo của Reuters được công bố hôm thứ Tư cho biết một nguồn tin thân cận với các quan chức Iran cho biết Iran có thể xem xét cho phép các tàu thuyền tự do đi qua phần lãnh thổ Oman của eo biển Hormuz mà không có nguy cơ bị tấn công, nếu đạt được thỏa thuận với Washington để ngăn chặn xung đột tái diễn.

Hãng Reuters đưa tin rằng cuộc chiến với Iran đã gây ra sự gián đoạn lớn nhất từ trước đến nay đối với nguồn cung dầu khí toàn cầu do Iran chặn đường giao thông qua eo biển Hormuz. Kể từ khi giao tranh bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, hàng trăm tàu chở dầu và các tàu khác, cùng với hàng ngàn thủy thủ, đã bị mắc kẹt bên trong Vịnh Ba Tư.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều điều không chắc chắn. Nguồn tin không cho biết liệu Iran có dọn sạch bất kỳ quả thủy lôi nào mà nước này có thể đã đặt trong khu vực hay không, hoặc liệu tất cả các tàu thuyền—bao gồm cả những tàu có liên hệ với Israel—có được phép đi qua tự do hay không. Reuters cho biết nguồn tin nhấn mạnh rằng bất kỳ thỏa thuận nào về việc đi lại an toàn sẽ phụ thuộc vào việc Washington có sẵn sàng đáp ứng các yêu cầu rộng hơn của Tehran hay không, một yếu tố được mô tả là then chốt cho bất kỳ bước đột phá nào.

[Newsweek: ‘Turn Around or Prepare to Be Boarded,’ US Warns Ships]

2. Tổng thống Trump trở mặt Orban, gọi người Peter Magyar là ‘người tốt’.

Tổng thống Trump cho biết ông không lo ngại về thất bại trong cuộc bầu cử của Thủ tướng sắp mãn nhiệm Viktor Orban của Hung Gia Lợi, mặc dù trước đó ông đã ủng hộ ông này.

Tổng thống Trump cũng bày tỏ sự cảm thông với đối thủ của ông Orban và là thủ tướng sắp nhậm chức của Hung Gia Lợi, Peter Magyar, người mà đảng Tisza trung hữu của ông đã giành được đa số tuyệt đối trong quốc hội trong cuộc bỏ phiếu ngày 12 tháng 4.

Theo các nguồn tin, trong cuộc trò chuyện vớiABC News, Tổng thống Trump được tường trình đã nói: “Tôi nghĩ người mới sẽ làm tốt công việc - ông ấy là một người tốt.” Trước đó, Tổng thống Trump vẫn luôn khẳng định Viktor Orbán là lựa chọn duy nhất đúng cho người Hung Gia Lợi, hay còn gọi là Hung Gia Lợi.

Thất bại vang dội của ông Orban được xem là một đòn giáng mạnh vào Tổng thống Trump, người đã công khai ủng hộ nhà lãnh đạo Hung Gia Lợi và cử Phó Tổng thống JD Vance đến Budapest tuần trước để thúc đẩy chiến dịch tranh cử của ông.

Ông Orban, người có 16 năm cầm quyền được đánh dấu bằng sự thụt lùi dân chủ và mối quan hệ kinh tế ngày càng sâu sắc với Nga, chia sẻ chương trình nghị sự dân túy cánh hữu với Tổng thống Trump về các vấn đề từ nhập cư đến Liên Hiệp Âu Châu.

Theo ABC News, Tổng thống Trump nói ông không chắc liệu việc đích thân đến thăm Hung Gia Lợi thay vì thông qua Vance có tạo ra sự khác biệt trong cuộc bầu cử hay không, đặc biệt là khi Orban “đang bị tụt hậu đáng kể”.

“Tôi không tham gia nhiều vào chuyện này. Tuy nhiên, Viktor là một người tốt”, Tổng thống Trump nói.

Ông Magyar, một cựu quan chức cao cấp của đảng Fidesz, người đã rời bỏ đảng vì bê bối tham nhũng năm 2024, cam kết sẽ loại bỏ tham nhũng và chủ nghĩa thân hữu từ thời Orban và bình thường hóa quan hệ của Budapest với Liên Hiệp Âu Châu. Ông cũng được nhiều người coi là một người bảo thủ với lập trường cứng rắn về vấn đề nhập cư.

Lãnh đạo đảng Tisza đã gặp Tổng thống Hung Gia Lợi Tamas Sulyok vào ngày 15 tháng 4 sau khi kêu gọi chuyển giao quyền lực nhanh chóng, với mục tiêu nhậm chức vào đầu tháng 5.

[Kyiv Independent: Trump says he's not concerned about Orban's defeat, calls Magyar 'good man']

3. Ukraine tấn công một nhà máy lọc dầu lớn của Nga ở vùng Krasnodar Krai, theo báo cáo của truyền thông và quan chức.

Theo các nhân chứng và báo cáo chính thức, máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu Tuapse ở vùng Krasnodar Krai phía nam nước Nga trong một cuộc tấn công đêm 16 tháng 4.

Nhà máy lọc dầu Tuapse, một cơ sở của Rosneft, là một trong 10 nhà máy lọc dầu lớn nhất ở Nga.

Cư dân Tuapse báo cáo nghe thấy tiếng nổ trong khu vực giữa lúc máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công. Người dân địa phương cho biết máy bay điều khiển từ xa đã tấn công các bể chứa nhiên liệu tại nhà máy lọc dầu Tuapse, theo kênh Telegram Exilenova-Plus đưa tin.

Phân tích dựa trên các nguồn thông tin mở do kênh tin tức Astra của phe đối lập Nga trên Telegram thực hiện đã kết luận rằng nhà máy lọc dầu Tuapse đã bốc cháy sau vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa.

Thống đốc vùng Krasnodar, Veniamin Kondratyev, cũng báo cáo rằng một “doanh nghiệp trong khu vực hải cảng” đã bị trúng mảnh vỡ máy bay điều khiển từ xa, mặc dù ông không nêu tên nhà máy lọc dầu. Thống đốc cũng báo cáo về thương vong dân sự và thiệt hại đối với các tòa nhà dân cư.

Vụ tấn công nhằm vào các tòa nhà dân cư ở Tuapse, khiến hai trẻ em, 5 và 14 tuổi, thiệt mạng, ông Kondratyev cho biết. Hai người lớn khác được báo cáo là bị thương. Tất cả các cơ sở giáo dục trong thành phố đã hủy bỏ các lớp học vào ngày 16 tháng 4.

Thành phố cảng Tuapse nằm cách thành phố lớn Sochi khoảng 75 km về phía tây bắc và thường xuyên bị máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công.

Nhà máy lọc dầu Tuapse có công suất chế biến khoảng 12 triệu tấn sản phẩm dầu mỏ mỗi năm. Cơ sở này đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp cho quân đội Nga, sản xuất xăng xe hơi, dầu diesel, dầu nhiên liệu và nguyên liệu thô cho ngành hóa dầu.

Nhà máy lọc dầu này từng là mục tiêu của các cuộc tấn công trước đây của Ukraine, một số cuộc tấn công đã khiến nhà máy phải tạm thời ngừng hoạt động.

Ukraine thường xuyên tấn công các mục tiêu quân sự và công nghiệp ở Nga và các vùng lãnh thổ bị Nga tạm chiếm bằng vũ khí tầm xa. Trong sáu tháng qua, lực lượng Ukraine đã tăng cường chiến dịch tấn công vào cơ sở hạ tầng dầu khí của Nga.

Ngày 15 tháng 4, Tổng tư lệnh Oleksandr Syrskyi báo cáo rằng chỉ riêng trong tháng 3, Ukraine đã tấn công 76 mục tiêu công nghiệp của Nga, trong đó có 15 nhà máy lọc dầu.

[Kyiv Independent: Ukraine hits major Russian oil refinery in Krasnodar Krai, media, officials report]

4. Bộ Quốc phòng Ukraine công bố các đơn vị tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa mới.

“Một mô hình chiến tranh mới đang được giới thiệu - các đơn vị tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa, kết hợp máy bay điều khiển từ xa trên không và trên mặt đất với bộ binh thành một hệ thống duy nhất,” Bộ Quốc phòng cho biết.

Kyiv tiếp tục thúc đẩy sản xuất máy bay điều khiển từ xa giá rẻ nhằm tăng cường khả năng phòng thủ của Ukraine và giảm thương vong cho người dân.

“Phương pháp này đã cho thấy kết quả ở miền nam, nơi một lượng lớn lãnh thổ đã được giải phóng kể từ tháng Hai, chính xác là nhờ việc sử dụng các đơn vị hiện đại nhất này,” thông cáo cho biết.

Bộ Quốc phòng cho biết hàng chục ngàn hệ thống mặt đất điều khiển từ xa đã được sản xuất và có thể thay thế con người.

Ngày 13 tháng 4, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã ca ngợi những thành tựu của Ukraine trong lĩnh vực hệ thống điều khiển từ xa, cho rằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine đã thực hiện hơn 22.000 nhiệm vụ ở tiền tuyến trong ba tháng.

“Nói cách khác, hơn 22.000 mạng sống đã được cứu – một robot đã tiến vào những khu vực nguy hiểm nhất thay vì một người lính. Điều này cho thấy công nghệ cao đang bảo vệ giá trị cao nhất: mạng sống con người”, Tổng thống Zelenskiy nói.

Ukraine đã tìm kiếm sự hợp tác với các đồng minh, tận dụng kinh nghiệm chiến trường và vũ khí sản xuất trong nước như những tài sản vô giá.

Ngày 14 tháng 4, Na Uy và Ukraine đã ký một tuyên bố quốc phòng tại Oslo nhằm tăng cường hợp tác quân sự, bao gồm cả sản xuất máy bay điều khiển từ xa chung, sau cuộc hội đàm giữa Tổng thống Zelenskiy và Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Støre.

Ukraine và Đức đã nâng cấp quan hệ song phương lên tầm đối tác chiến lược với việc ký kết một thỏa thuận hợp tác quốc phòng trong chuyến thăm Berlin của Tổng thống Zelenskiy vào ngày 14 tháng 4.

Trong bối cảnh Mỹ và Israel đang chiến tranh với Iran, Ukraine sẵn sàng hỗ trợ Washington và các đồng minh Trung Đông của họ, những người đang phải đối mặt với sự trả đũa từ Tehran.

Nga thường xuyên triển khai máy bay điều khiển từ xa kiểu Shahed trong các cuộc tấn công quy mô lớn vào các thành phố và cơ sở hạ tầng trọng yếu của Ukraine. Mạc Tư Khoa lần đầu tiên nhận được công nghệ máy bay điều khiển từ xa này từ Tehran, và Iran đã sử dụng máy bay điều khiển từ xa Shahed trong các cuộc tấn công của mình.

Với việc Ukraine được trang bị để chống lại máy bay điều khiển từ xa của Iran, Kyiv đã ký kết các thỏa thuận hợp tác quốc phòng 10 năm với một số quốc gia vùng Vịnh, bao gồm Qatar, Ả Rập Xê Út và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.

[Kyiv Independent: Ukraine's Defense Ministry announces new drone assault units]

5. Ngoại trưởng Trung Quốc nhấn mạnh với Iran rằng eo biển Hormuz cần được mở cửa trở lại.

Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã nói với người đồng cấp Iran rằng việc mở lại eo biển Hormuz là yêu cầu đồng ý từ cộng đồng quốc tế.

Trong cuộc điện đàm, Ngoại trưởng Anh Vương Nghị đã nói với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi rằng chủ quyền, an ninh và các quyền hợp pháp của Iran với tư cách là một quốc gia ven biển eo biển Hormuz cần được tôn trọng, nhưng quyền tự do hàng hải và an toàn qua eo biển này cũng cần được bảo đảm.

“Cộng đồng quốc tế đồng ý kêu gọi khôi phục hoạt động giao thông bình thường qua eo biển”, ông Vương được trích dẫn trong một tuyên bố của chính phủ.

Ông Vương nhận định rằng tình hình hiện tại đã đạt đến bước ngoặt quan trọng giữa chiến tranh và hòa bình, đồng thời cho rằng cánh cửa hòa bình đang mở ra.

Trước đó vào thứ Tư, Tổng thống Trump cho biết Trung Quốc đã đồng ý không gửi vũ khí cho Iran. Trung Quốc từ lâu đã là nước ủng hộ chương trình hỏa tiễn đạn đạo của Iran.

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Trump, vốn ban đầu dự kiến vào đầu tháng 4, đã bị hoãn đến giữa tháng 5 do cuộc chiến tranh với Iran.

[CBSNews: China's foreign minister stresses to Iran that Strait of Hormuz needs to reopen]

6. 2 người bị bắt sau vụ tấn công đốt phá bất thành nhằm vào một giáo đường Do Thái ở Luân Đôn.

Hai người đã bị bắt giữ hôm thứ Tư vì nghi ngờ gây hỏa hoạn gây nguy hiểm đến tính mạng sau một vụ tấn công bất thành vào một giáo đường Do Thái ở tây bắc Luân Đôn.

Trong một tuyên bố, Cảnh sát Thủ đô cho biết một phụ nữ 47 tuổi và một người đàn ông 46 tuổi ở Watford, một thị trấn phía bắc thủ đô, đã bị bắt giữ. Họ cho biết thêm, vụ việc đang được điều tra như một tội ác thù hận chống Do Thái.

Theo thông tin từ camera giám sát, hai người mặc quần áo tối màu và đội mũ trùm đầu đã tiếp cận Giáo đường Do Thái Finchley Reform ngay sau nửa đêm thứ Tư. Họ đặt hai chai thủy tinh, nghi chứa xăng, cạnh cửa sổ của giáo đường và ném một viên gạch vào tòa nhà.

Vụ việc xảy ra sau khi bốn xe cứu thương thuộc tổ chức tình nguyện y tế khẩn cấp người Do Thái Hatzola bị đốt cháy ở tây bắc Luân Đôn hồi tháng 3. Hai người đàn ông và một thiếu niên 17 tuổi đã bị buộc tội phóng hỏa vào đầu tháng này.

Đại Tá cảnh sát trưởng của Sở Cảnh sát Thủ đô Luân Đôn, Luke Williams, cho biết: “Tôi hy vọng hành động nhanh chóng của các sĩ quan hôm nay trong việc xác định và bắt giữ hai người sẽ mang lại sự an tâm và chứng tỏ chúng tôi xem trọng các vụ tấn công kiểu này như thế nào.”

“Tuy nhiên, chúng tôi hiểu cộng đồng Do Thái sẽ cảm thấy rất lo ngại về một vụ việc khác xảy ra quá sớm sau vụ tấn công đốt phá bốn xe cứu thương ở Golders Green.

“Không có bằng chứng nào cho thấy vụ việc ở Finchley và vụ việc ở Golders Green, trong đó ba người đã bị buộc tội, có liên quan đến nhau. Chúng tôi vẫn tiếp tục tăng cường tuần tra tại khu vực Finchley và tôi đề nghị bất cứ ai có thắc mắc hãy liên hệ với các sĩ quan của tôi.”

[Politico: 2 arrested after attempted arson attack on London synagogue]

7. Anh chuyển khoảng 1 tỷ đô la tài sản bị đóng băng của Nga cho Ukraine.

Bộ Tài chính Ukraine cho biết Vương quốc Anh đã chuyển 752 triệu bảng Anh (khoảng 1 tỷ đô la) tài sản bị đóng băng của Nga cho Ukraine.

“Ukraine đã nhận được khoản giải ngân mới nhất từ Vương quốc Anh với số tiền 752 triệu bảng Anh (khoảng 1 tỷ đô la Mỹ) như một phần của sáng kiến Tăng tốc thu ngân sách đặc biệt của G7 dành cho Ukraine, gọi tắt là ERA”, Bộ Ngoại giao Ukraine cho biết trong một tuyên bố.

Bộ trưởng Tài chính Serhiy Marchenko cho biết khoản tài trợ này sẽ đáp ứng những nhu cầu cấp thiết trong lĩnh vực an ninh và quốc phòng của Ukraine.

“Tôi biết ơn Chính phủ Vương quốc Anh vì sự hỗ trợ nhất quán và kiên quyết dành cho Ukraine trong việc chống lại sự xâm lược của Nga trong năm thứ năm của cuộc chiến toàn diện. Khoản tài trợ được cung cấp có mục tiêu cụ thể và sẽ được sử dụng để đáp ứng các nhu cầu ưu tiên của lĩnh vực an ninh và quốc phòng”, ông Marchenko nói.

Khoản thanh toán mới nhất là một phần của thỏa thuận rộng hơn giữa Vương quốc Anh và Ukraine nhằm cung cấp cho Kyiv 2,26 tỷ bảng Anh (khoảng 3 tỷ đô la) cho các nhu cầu quốc phòng. Trước đó, Ukraine đã nhận được hai đợt thanh toán tổng cộng 1,5 tỷ bảng Anh vào tháng 3 và tháng 4 năm 2025 theo thỏa thuận này.

Khoản hỗ trợ này là một phần của sáng kiến ERA của Nhóm Bảy nước (G7), một chương trình cho vay trị giá 50 tỷ đô la sử dụng lợi nhuận từ việc đóng băng tài sản nhà nước của Nga để tài trợ cho Ukraine và trả nợ.

Kể từ cuộc xâm lược toàn diện của Nga năm 2022, các nước G7 đã đóng băng khoảng 300 tỷ đô la tài sản quốc gia của Nga.

[Kyiv Independent: UK transfers about 1 billion dollars in frozen Russian assets to Ukraine]

8. Nga đe dọa sẽ có hành động chống lại Phần Lan và các nước Baltic nếu máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công qua không phận của họ.

Hôm Thứ Sáu, 17 Tháng Tư, Thư ký Hội đồng An ninh Nga Sergei Shoigu cảnh báo Phần Lan, Estonia, Latvia và Lithuania rằng Mạc Tư Khoa bảo lưu cái mà ông mô tả là “quyền tự vệ” nếu máy bay điều khiển từ xa của Ukraine tấn công Nga qua không phận của các nước này, theo hãng thông tấn TASS do Điện Cẩm Linh kiểm soát đưa tin.

Những phát biểu này được đưa ra sau một cảnh báo riêng biệt từ Mạc Tư Khoa một ngày trước đó rằng sự hỗ trợ của Âu Châu đối với năng lực máy bay điều khiển từ xa của Ukraine có thể dẫn đến “những hậu quả khó lường”, đồng thời cáo buộc một số quốc gia trở thành một phần “hậu phương chiến lược” của Kyiv.

Ông Shoigu, người từng giữ chức Bộ trưởng Quốc phòng Nga khi Mạc Tư Khoa phát động cuộc xâm lược toàn diện năm 2022, đã đề cập đến các sự việc máy bay điều khiển từ xa bị rơi ở Phần Lan và các nước Baltic trong các cuộc tấn công của Ukraine vào Ust-Luga, một cảng nước sâu lớn của Nga ở Vịnh Phần Lan.

Trước đó, Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha cho biết Kyiv có thông tin tình báo cho thấy Nga cố tình điều hướng máy bay điều khiển từ xa về phía các nước Baltic và Phần Lan để làm gia tăng căng thẳng.

Ông Shoigu cáo buộc, mà không đưa ra bằng chứng, rằng các cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine nhằm vào Nga ngày càng được thực hiện thông qua các quốc gia Baltic qua Phần Lan.

“Điều này có thể xảy ra trong hai trường hợp: hoặc hệ thống phòng không của phương Tây cực kỳ kém hiệu quả… hoặc các quốc gia liên quan cố tình cho phép sử dụng không phận của họ, nghĩa là họ đang tích cực đồng lõa trong hành động gây hấn chống lại Nga,” ông nói.

“Trong trường hợp thứ hai, theo luật quốc tế, Điều 51 của Hiến chương Liên Hiệp Quốc về quyền tự vệ vốn có của các quốc gia trong trường hợp bị tấn công vũ trang sẽ có hiệu lực.”

Các quốc gia Baltic đã bác bỏ những cáo buộc tương tự đến từ các kênh tuyên truyền của Nga, gọi những tuyên bố của Mạc Tư Khoa là sai sự thật và phủ nhận việc Ukraine sử dụng không phận của họ để tấn công.

Nga đã nhiều lần đưa ra những lời đe dọa đối với các nước Âu Châu kể từ khi cuộc chiến toàn diện bắt đầu.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk và các quan chức cao cấp khác của Âu Châu trước đó đã cảnh báo rằng Mạc Tư Khoa có thể sẵn sàng cho một cuộc đối đầu quân sự tiềm tàng với Âu Châu vào năm 2027.

[Kyiv Independent: Russia threatens action against Finland, Baltics if Ukrainian drones strike via their airspace]

9. Hạ viện Mỹ bác bỏ nỗ lực buộc chính quyền Trump rút quân khỏi cuộc chiến tranh Iran

Hôm thứ Năm, Hạ viện đã bác bỏ một nghị quyết yêu cầu Tổng thống Trump rút quân Mỹ khỏi cuộc chiến với Iran trừ khi Quốc hội cho phép hành động quân sự. Đây là cuộc bỏ phiếu mới nhất không được thông qua, khi mà đa số đảng Cộng hòa vẫn tiếp tục ủng hộ chiến dịch của Tổng thống Trump.

Các Dân biểu đảng Dân chủ bày tỏ lo ngại rằng Hoa Kỳ đang ngày càng sa lún sâu vào một cuộc xung đột kéo dài khác ở Trung Đông. Họ hứa sẽ tiếp tục nêu vấn đề này thông qua các cuộc bỏ phiếu về quyền lực chiến tranh trong những tuần tới.

Cuộc bỏ phiếu với tỷ số 213-214 diễn ra một ngày sau khi một nỗ lực tương tự thất bại tại Thượng viện. Mỹ và Israel đã tấn công Iran vào ngày 28 tháng 2, và một thỏa thuận ngừng bắn mong manh hiện đang bước sang tuần thứ hai.

Mục tiêu của các chiến dịch này là làm suy yếu năng lực quân sự của chế độ Iran, loại bỏ các mối đe dọa từ Iran - bao gồm cả chương trình hạt nhân và hỏa tiễn đạn đạo của nước này - và “tạo điều kiện” cho người dân Iran lật đổ chế độ, theo tuyên bố của quân đội và các nhà lãnh đạo Israel khác.

Đa số đảng Dân chủ ủng hộ nỗ lực kiềm chế việc Tổng thống Trump sử dụng lực lượng quân sự.

“Chúng ta đang đứng trên bờ vực thẳm và Quốc hội phải hành động trước khi tổng thống lao xuống,” Dân biểu Gregory Meeks của New York, thành viên Dân chủ cao cấp trong Ủy ban Đối ngoại Hạ viện, nói. “Mỗi ngày chúng ta trì hoãn, chúng ta lại tiến gần hơn đến một cuộc xung đột không có lối thoát.”

Đảng Cộng hòa cố gắng miêu tả nỗ lực này là đạo đức giả.

Dân biểu Brian Mast của bang Florida, chủ tịch ủy ban, cho biết Quốc hội chưa bao giờ bỏ phiếu về nghị quyết về quyền lực chiến tranh khi Mỹ tấn công lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn ở Yemen vào năm 2024 dưới thời Tổng thống Joe Biden của đảng Dân chủ.

“Khi Tổng thống Joe Biden phản ứng trước việc các tàu thương mại bị tấn công, điều đó được chấp nhận. Không cần đến sức mạnh chiến tranh. Chuyện đó kéo dài khoảng một năm,” Mast nói. “Tổng thống Trump phản ứng – bằng sức mạnh chiến tranh, sức mạnh chiến tranh, sức mạnh chiến tranh… Đó mới là sự đạo đức giả.”

Theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh năm 1973, Quốc hội phải tuyên chiến hoặc cho phép sử dụng vũ lực trong vòng 60 ngày — thời hạn trong cuộc chiến tranh Iran sẽ đến vào cuối tháng Tư. Luật này cho phép gia hạn thêm 30 ngày, nhưng các nhà lập pháp đã nói rõ rằng họ muốn chính quyền Cộng hòa sớm đưa ra kế hoạch chấm dứt chiến tranh.

Mặc dù cuộc bỏ phiếu tại Hạ viện thất bại, nó đã tạo cơ hội cho đảng Dân chủ nêu bật một số tác động tiêu cực nhất của cuộc chiến: hàng tỷ đô la đã chi tiêu, cái chết của ít nhất 13 binh sĩ, giá xăng tăng vọt và những rạn nứt với các đồng minh lâu năm không ủng hộ hành động của Tổng thống Trump.

“Giá xăng ở quê nhà tôi đã lên tới 7 đô la, và các gia đình đang gặp khó khăn,” Dân biểu Pramila Jayapal, một đảng viên Dân chủ đến từ Washington, cho biết. “Thêm 10.000 binh sĩ Mỹ nữa đang được điều đến để gia nhập cùng 50.000 binh sĩ đã đóng quân ở Trung Đông mà hoàn toàn không có chiến lược, kế hoạch và đường rút lui nào cả.”

Đảng Cộng hòa bênh vực Tổng thống Trump, cho rằng ông đã có hành động quyết đoán chống lại chính phủ Iran, một chính phủ từ lâu đã khủng bố Trung Đông và chính người dân của mình.

“Tổng thống Trump đã gửi một thông điệp rằng những kẻ đe dọa Hoa Kỳ và các đối tác của chúng ta cuối cùng sẽ phải chịu trách nhiệm,” Dân biểu Joe Wilson, một đảng viên Cộng hòa đến từ Nam Carolina, cho biết.

Trong cuộc bỏ phiếu hôm thứ Năm, Dân biểu Thomas Massie của Kentucky là đảng viên Cộng hòa duy nhất bỏ phiếu trái chiều và ủng hộ việc rút quân Mỹ khỏi cuộc chiến. Dân biểu Jared Golden của Maine là đảng viên Dân chủ duy nhất bỏ phiếu chống lại biện pháp này.

Cuộc bỏ phiếu đầu tiên tại Hạ viện nhằm hạn chế hành động quân sự của Tổng thống Trump đối với Iran đã thất bại vào đầu tháng 3 với tỷ số 212-219.

[Newsweek: US House rejects effort to pull forces from Iran war as Republicans stick with Trump]

10. Tình trạng thiếu hụt hệ thống hỏa tiễn Patriot nghiêm trọng ở Ukraine khiến Tổng thống Zelenskiy phải thúc giục các đối tác cam kết cung cấp hỏa tiễn.

Hôm Thứ Sáu, 17 Tháng Tư, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã chỉ thị Tư lệnh Không quân Ukraine liên hệ với các đối tác đã cam kết cung cấp hỏa tiễn cho hệ thống phòng không Patriot và các nền tảng khác, trong bối cảnh tình trạng thiếu hỏa tiễn đánh chặn ngày càng trầm trọng.

Chỉ thị này được đưa ra vài ngày sau khi Tổng thống Zelenskiy cảnh báo rằng nguồn cung hỏa tiễn Patriot do Mỹ sản xuất cho Ukraine đã đạt đến mức nguy cấp, trong bối cảnh Nga tiếp tục các cuộc tấn công quy mô lớn vào các thành phố của Ukraine.

Đêm ngày 16 tháng 4, hỏa tiễn và máy bay điều khiển từ xa của Nga đã tấn công các khu dân cư, phá hủy nhà cửa, gây cháy các tòa nhà và khiến ít nhất 17 người thiệt mạng, hơn 100 người bị thương.

Không quân Mỹ cho biết Nga đã phóng 19 hỏa tiễn đạn đạo, 25 hỏa tiễn hành trình và 659 máy bay điều khiển từ xa trong cuộc tấn công này.

Tổng thống Zelenskiy nói: “Áp lực lên Nga phải có hiệu quả. Và điều quan trọng là phải thực hiện mọi lời hứa hỗ trợ Ukraine một cách kịp thời. Có nhiều cam kết chính trị từ các đối tác của chúng ta đã được công bố nhưng chưa được thực hiện.”

Hệ thống hỏa tiễn đánh chặn Patriot đã trở thành nút thắt cổ chai quan trọng đối với hệ thống phòng không của Ukraine.

Các hỏa tiễn này, được sản xuất tại Hoa Kỳ, vẫn là phương tiện phòng thủ hiệu quả nhất của nước này chống lại các cuộc tấn công bằng hỏa tiễn đạn đạo của Nga, vốn rất khó đánh chặn bằng các hệ thống khác. Năng lực sản xuất bổ sung đang được phát triển ở Đức, nhưng nguồn cung vẫn còn hạn chế.

“Tình hình đang ở mức thiếu hụt nghiêm trọng, không thể tồi tệ hơn được nữa”, Tổng thống Zelenskiy nói vào ngày 14 tháng 4, cảnh báo rằng cuộc xung đột ở Trung Đông đang làm giảm cơ hội nhận được thêm viện trợ quân sự cho Ukraine.

[Kyiv Independent: Ukraine's critical Patriot shortage prompts Zelensky to chase down partner pledges]

11. Chiến lược eo biển Hormuz của Tổng thống Trump: Vì sao lợi thế lớn nhất của Iran lại là một cái bẫy

Canh bạc chiến lược của Tổng thống Trump khi phong tỏa eo biển Hormuz nhằm đảo ngược một giả định lâu đời trong địa chính trị Trung Đông. Trong nhiều thập niên, eo biển này đã được coi là – và bị lo sợ – như là đòn bẩy tối thượng của Iran đối với nền kinh tế toàn cầu.

Hiện tại, lệnh phong tỏa của Mỹ đối với hoạt động vận chuyển hàng hóa có liên hệ với Iran qua eo biển đã thể hiện rõ rệt, với việc hải quân Mỹ đã buộc nhiều tàu thuyền ghé thăm các cảng của chế độ này phải quay đầu trong 24 giờ đầu tiên thực thi lệnh phong tỏa.

Iran đã dành nhiều năm để né tránh các lệnh trừng phạt của Mỹ thông qua các chiến thuật tinh vi như đổi cờ hiệu và bán hàng gián tiếp. Nhưng việc phong tỏa các cảng của nước này do Hải quân Mỹ thực thi thì khó chống đỡ hơn nhiều, và những dấu hiệu ban đầu cho thấy biện pháp này đang có hiệu quả.

Tehran đã sử dụng ảnh hưởng của mình đối với eo biển này một cách hiệu quả, về cơ bản đã phong tỏa 1/5 lượng dầu khí thương mại của thế giới đi qua đây bằng cách đe dọa các tàu thuyền bằng máy bay điều khiển từ xa, hỏa tiễn và thủy lôi.

Cả thế giới, bao gồm cả Mỹ, đã cảm nhận được sự khó khăn do giá dầu tăng cao.

Ngay cả sự bất ổn nhỏ ở eo biển cũng có thể nhanh chóng lan rộng, cho phép Iran, với nỗ lực tương đối ít, áp đặt các biện pháp trừng phạt lên các nước khác mà không cần phải thắng thế về mặt quân sự.

Lý lẽ đó đã định hình chính sách của Mỹ, và các chính quyền kế nhiệm đều coi eo biển Hormuz là điểm yếu chung. Nhưng giả định này dựa trên một sự đối xứng mỏng manh hơn vẻ bề ngoài của nó.

Dưới sự cưỡng chế liên tục, lợi thế lớn nhất của Tehran dường như không còn là đòn bẩy mà trở thành điểm yếu dễ bị tấn công. Tình hình này có thể sớm buộc chế độ phải chấp nhận hòa bình với những điều khoản gần với yêu cầu của Mỹ hơn nhiều so với những tuyên bố thách thức của họ.

Ai cũng dễ bị tổn thương trước chính trị trì hoãn. Tổng thống Trump đang đối mặt với một loạt cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ mang tính quyết định, nơi mà quyền lực của Đảng Cộng hòa tại Quốc hội ngày càng lung lay, khi cuộc chiến với Iran làm gia tăng lạm phát, mối quan tâm hàng đầu của cử tri.

Tehran đang câu giờ, biết rằng quân đội suy yếu của họ càng cầm cự được lâu thì chế độ giáo sĩ càng có nhiều khả năng sống sót qua cuộc chiến sinh tử này trong bối cảnh căng thẳng nội bộ gia tăng ở Mỹ.

Nhưng thời gian không đứng về phía Tehran đối với tuyến đường thủy quan trọng này: Iran đang rơi vào bẫy kinh tế khó thoát.

Sự phụ thuộc của Iran vào eo biển Hormuz

Nền kinh tế Iran vẫn phụ thuộc sâu sắc vào xuất khẩu đường biển thông qua chính hành lang mà nước này đang đe dọa. Phần lớn lượng dầu thô xuất khẩu của nước này được vận chuyển qua các cảng phía nam, với đảo Kharg đảm nhận khoảng 90% lượng hàng hóa.

Đổi lại, doanh thu từ dầu mỏ cung cấp ngoại tệ quan trọng cho nhập khẩu và ổn định tài chính trong nền kinh tế Iran đang chịu ảnh hưởng nặng nề bởi lệnh trừng phạt. Chính quyền phụ thuộc rất nhiều vào sản xuất và xuất khẩu dầu mỏ để thu ngân sách nhà nước.

Việc dừng đột ngột này đe dọa một cuộc khủng hoảng tài chính nghiêm trọng và sẽ làm phức tạp thêm nỗ lực của chính quyền trong việc trả lương, tài trợ cho các dịch vụ công cộng và mua chuộc sự kiên nhẫn của người dân thông qua các khoản trợ cấp giúp họ quản lý gánh nặng lạm phát và lãi suất cao.

Việc Tehran phụ thuộc vào eo biển cũng khó bù đắp hơn so với trước đây.

Các nhà sản xuất khác ở vùng Vịnh—bao gồm Ả Rập Xê Út và UAE—đã đầu tư vào cơ sở hạ tầng đường ống có thể tránh eo biển Hormuz, cho phép chuyển hướng một phần hàng xuất khẩu trong trường hợp gián đoạn. Nhưng Iran có ít lựa chọn thay thế hơn nhiều.

Kết quả là, quan niệm thông thường cho rằng eo biển Hormuz hoàn toàn là đòn bẩy của Iran đối với thế giới đã bị đảo ngược.

Iran chắc chắn vẫn có thể đe dọa hệ thống này, như họ đã làm trong suốt cuộc chiến hiện tại. Nhưng cuối cùng, họ phụ thuộc vào hệ thống đó nhiều, nếu không muốn nói là nhiều hơn bất kỳ quốc gia nào khác. Việc phong tỏa eo biển Hormuz, trong khi làm gia tăng áp lực lên thị trường dầu mỏ toàn cầu, lại làm tăng thêm điểm yếu của Iran trước hệ thống này.

Cuộc phong tỏa càng kéo dài, tình trạng dễ bị tổn thương càng trở nên nghiêm trọng hơn.

Cuộc chiến kho chứa

Có một hạn chế mang tính quyết định đối với Iran trong chiến dịch ngăn chặn của Tổng thống Trump: khả năng lưu trữ.

Dầu không thể xuất khẩu phải được dự trữ, và dung lượng dự trữ là có hạn. Khi đầy, sản lượng phải bị cắt giảm. Vì vậy, Iran không chỉ mất đi nguồn thu xuất khẩu dầu mỏ trước mắt mà còn phải gánh chịu những ảnh hưởng tài chính trong nhiều tháng, thậm chí nhiều năm sau đó.

Hơn nữa, việc buộc phải ngừng sản xuất dầu có thể làm hư hại các mỏ dầu và thiết bị quan trọng, làm giảm sản lượng trong tương lai, nghĩa là những gián đoạn tạm thời có thể gây ra hậu quả lâu dài. Điều đó tạo ra một khung thời gian bị thu hẹp khi xuất khẩu bị chặn.

Trên thực tế, trình tự này có thể quan sát được. Dầu thô tồn đọng trong các bể chứa trên đất liền và các kho chứa nổi, có thể thấy rõ qua dữ liệu theo dõi tàu chở dầu và hình ảnh vệ tinh. Khi năng lực chứa dầu bị hạn chế, sản lượng sẽ bị cắt giảm. Doanh thu xuất khẩu bị mất đi sẽ hạn chế khả năng tiếp cận ngoại hối, gây áp lực lên đồng tiền và hạn chế nhập khẩu.

Trong các thời kỳ trừng phạt trước đây, xuất khẩu dầu mỏ của Iran đã giảm mạnh do áp lực từ bên ngoài, góp phần làm mất giá tiền tệ và hạn chế nhập khẩu, tạo ra những vấn đề tài chính nghiêm trọng cho Tehran và môi trường kinh tế khó khăn cho người dân Iran.

Cơ chế này khá đơn giản: một khi hoạt động thương mại thông qua một hành lang duy nhất bị gián đoạn, áp lực kinh tế sẽ gia tăng nhanh hơn so với khả năng điều chỉnh chính sách. Điều này đặc biệt đúng trong tình huống chiến tranh, như ở Iran, nơi khả năng xoay xở về tài chính bị hạn chế nghiêm trọng.

Việc hạn chế xuất khẩu có thể kéo dài bao lâu trước khi kho chứa đầy, sản lượng giảm và áp lực tài chính gia tăng? Và câu hỏi quan trọng hơn là: Iran có thể cầm cự được bao lâu dưới áp lực kinh tế liên tục trước các yêu cầu của Mỹ trong các cuộc đàm phán hòa bình?

Cuộc phong tỏa có thể cần kéo dài hơn thời hạn ngừng bắn hai tuần, thậm chí vài tuần, trước khi tác động của nó thực sự được cảm nhận, và kho chứa dầu đang bị tràn.

Nhưng Tổng thống Trump đã nhiều lần thể hiện sự sẵn sàng duy trì và leo thang áp lực khi cần thiết. Iran, bất chấp mọi sự kháng cự, đã nhiều lần vấp phải thực tế này. Liệu họ có phải học bài học cay đắng một lần nữa? Hay Tổng thống Trump sẽ nhượng bộ trước?

Sự gián đoạn vẫn có hai mặt.

Một lập luận phản bác nghiêm chỉnh cho rằng Iran vẫn giữ được đòn bẩy leo thang vì nước này vẫn có thể đe dọa gây rối loạn trên quy mô lớn. Iran đã từng tuyên bố sẽ tấn công tàu thuyền ngoài eo biển Hormuz, bao gồm cả vùng Vịnh rộng lớn và Biển Đỏ.

Ngay cả việc can thiệp một phần vào hoạt động vận chuyển hàng hóa cũng có thể đẩy giá dầu toàn cầu lên cao hơn nữa, gây ra chi phí tức thời cao hơn cho các nền kinh tế tiêu thụ và thử thách sự gắn kết vốn đã mong manh giữa các đồng minh của Mỹ.

Giả sử Iran vẫn có khả năng tiến hành các cuộc tấn công như vậy sau nhiều tuần bị Mỹ và Israel đàn áp dữ dội, điều đó sẽ làm suy yếu sức mạnh của lệnh cấm vận như một vũ khí chiến lược và duy trì một số đòn bẩy đáng kể duy nhất của Tehran trong các cuộc đàm phán.

Điều này có thể tạo ra một dạng cân bằng leo thang, một dạng cân bằng giữa tác động của lệnh cấm vận đối với Tehran với áp lực bổ sung lên Washington và các đồng minh khu vực của nước này.

Iran cũng đã chứng minh khả năng liên tục lách luật trừng phạt thông qua “hạm đội ngầm” và chuyển dầu giữa các tàu, cho phép một số hoạt động xuất khẩu dầu tiếp tục diễn ra bất chấp các hạn chế.

Những cơ chế này làm phức tạp việc thực thi và làm giảm tác động tức thời của nó, và những lo ngại đó là hoàn toàn có cơ sở. Nhưng tất cả những điều đó không xóa bỏ được sự bất đối xứng tiềm ẩn. Các giải pháp thay thế có thể làm chậm quá trình mất khối lượng xuất khẩu, nhưng chúng không thể thay thế hoàn toàn ở quy mô lớn.

Các tuyến đường bộ vẫn bị hạn chế, và việc vận chuyển hàng lậu trở nên khó khăn hơn khi việc thực thi pháp luật được siết chặt. Điều chỉnh tài chính có thể giảm bớt các hạn chế về thanh khoản, nhưng chúng không giải quyết được vấn đề hậu cần trong việc vận chuyển hàng hóa số lượng lớn. Tehran có thể quấy rối hoạt động vận chuyển thương mại ngoài eo biển Hormuz, nhưng khả năng này đã bị suy yếu do chiến tranh.

Tình trạng mất cân bằng vẫn tồn tại: Iran có thể tăng chi phí toàn cầu, nhưng nước này vẫn phải đối mặt với những giới hạn kinh tế và chính trị cấp bách hơn về thời gian có thể chịu đựng được sự gián đoạn xuất khẩu kéo dài.

Tín hiệu, không phải tiếng ồn

Việc tấn công vào đường tiếp cận eo biển Hormuz của Iran tiềm ẩn những rủi ro toàn cầu thực sự. Sự gián đoạn có thể làm tăng giá năng lượng và gây căng thẳng cho chuỗi cung ứng, ngay cả khi các tuyến đường thay thế và kho dự trữ chiến lược cung cấp một phần đệm. Khả năng leo thang vẫn còn đó.

Nhưng cấu trúc của rủi ro đã thay đổi. Điều từ lâu được coi là sự dễ bị tổn thương lẫn nhau ngày càng trở nên bất cân xứng khi bị thực thi, và không có lợi cho Iran.

Hãy phớt lờ những lời lẽ khoa trương từ Tehran hay Washington. Hãy bỏ qua những ồn ào đó. Những tín hiệu rõ ràng nhất về thành công chiến lược của Tổng thống Trump sẽ là những tín hiệu thực tế: khối lượng xuất khẩu, tỷ lệ sử dụng kho chứa, hoạt động vận chuyển tàu chở dầu và sự ổn định tiền tệ.

Những chỉ số có thể đo lường được đó sẽ cho thấy liệu áp lực đang gia tăng nhanh hơn bên trong Iran so với hệ thống toàn cầu mà nước này đang cố gắng gây ảnh hưởng hay không.

Eo biển Hormuz là một điểm nghẽn. Nhưng trong một cuộc phong tỏa kéo dài, nó không phải là đòn bẩy quyền lực chính của Iran. Nó là một sự ràng buộc, một sự ràng buộc siết chặt nhất đối với quốc gia phụ thuộc vào nó nhiều nhất.

[Newsweek: Trump’s Hormuz Strategy: Why Iran’s Biggest Advantage Is a Trap]